واکاوی تصویر پدر در شبکههای اجتماعی (مطالعه موردی: واینرهای ایرانی اینستاگرام)
نویسندگان
1 استادیار گروه مطالعات زنان و خانواده، دانشکده علوم اجتماعی و اقتصادی، دانشگاه الزهرا، تهران، ایران.( نویسنده مسئول)
2 دانشجوی دکتری سیاستگذاری فرهنگی دانشگاه امام صادق(ع)، تهران، ایران.
doi
10.22083/jccs.2025.509880.4015چکیده
گسترش فضای مجازی و شبکههای اجتماعی تعاملی نظیر اینستاگرام باعث شد تا کاربران به کنشگران اصلی در چرخه تولید، انتشار و مصرف محتوا تبدیل گردند. در این فضا سوژههای مختلفی دستمایه محتواپردازی کاربران قرار گرفته و به دلیل ماهیت سرگرمی این پلتفرمها، محتواهای تولید شده اقتضای طنز و هجو دارند. یکی از سوژههای کاربران فارسی زبان اینستاگرام، پدر است. براین اساس پژوهش حاضر درصدد واکاوی تصویر بازنمایی شده از پدر در صفحات واینرهای فارسی زبان اینستاگرام میباشد. روش مورد استفاده در این پژوهش، تحلیل محتوای کیفی مبتنی بر نظریه بازنمایی استوارت هال است. محققان ابتدا با استفاده از روش گلوله برفی ۲۰ صفحه واینرهای اینستاگرامی بالای ۲ میلیون دنبالکننده را شناسایی و پس از مشاهده 100 کلیپ مرتبط با موضوع تحقیق در این صفحات، به استخراج ۱۰ مقوله عمده و 82 دلالت اصلی درباره پدر نائل گردیدند. این مقولات عبارتاند از پدر دم دستی، پدر غیرحامی، پدر خودخواه، پدر مادیگرا، پدر بیتدبیر، پدر خودرأی، پدر قدیمی و سنتی، پدر تبعیضگرا، پدر ناراست و پدر بداخلاق. یافتههای پژوهش بیانگر آن است که چه تصویری از پدر برای مخاطبان توسط واینرهای اینستاگرامی ساخته میشود و چگونه بر اذهان مخاطب تأثیر میگذارد و طرد پدر افزایش مییابد.
