بدهیهای عمومی؛ دوستدار محیط زیست یا تخریبکننده آن؟ نقش آستانهای رانت منابع طبیعی و کنترل فساد
نویسندگان
1 دکترای اقتصاد بخش عمومی، گروه اقتصاد، دانشکده علوم اقتصاد و اداری، دانشگاه لرستان، خرمآباد، ایران.
doi
10.22054/eenr.2025.82155.191چکیده
بدهیهای عمومی میتواند از طریق سازوکارهای مختلف، ازجمله کنترل فساد و رانت منابع طبیعی، سطح کیفیت محیط زیست را در کشورهای جهان متأثر کند. در این راستا، این مطالعه با بهکارگیری یک الگوی رگرسیون پانل آستانهای و استفاده از ضریب ظرفیت بار (LCF) بهعنوان شاخص ارزیابی پایداری زیستمحیطی به تجزیهوتحلیل اثر بدهیهای عمومی بر کیفیت محیط زیست در 67 کشور جهان، بین سالهای 2002 تا 2022 و با توجه به اثرات آستانهای رانت منابع طبیعی و کنترل فساد پرداخته است. نتایج نشان میدهد که حد آستانهای سهم رانت کل منابع طبیعی از GDP، 385/12 درصد و حد آستانهای شاخص کنترل فساد، 882/0 است. در الگو با متغیر آستانهای رانت منابع طبیعی، اثر بدهیهای عمومی در رژیم نخست بیمعنا، اما در رژیم دوم، منفی است. در الگو با متغیر آستانهای کنترل فساد نیز، اثر بدهیهای عمومی در رژیم نخست منفی، اما در رژیم دوم، مثبت است. بر این اساس میتوان گفت که رانت منابع طبیعی و کنترل فساد، نقش مهمی در نوع و شدت اثرگذاری بدهیهای عمومی بر پایداری زیستمحیطی دارد. براساس سایر نتایج، سرانه مصرف انرژی و تراکم جمعیت، اثر منفی و معنادار بر LCF داشتهاند و فرضیه زیستمحیطی منحنی ظرفیت بار (LCC) مورد تأیید قرارمیگیرد.