تحلیلی بوردیویی از تأثیرات انقلاب 1357 برمیدان موسیقی ایرانی مطالعهموردی: مرکزحفظ و اشاعه موسیقی ایرانی
نویسندگان
1 کارشناس ارشد پژوهش هنر، دانشگاه هنر اصفهان، اصفهان، ایران.
2 دانشیار دانشکده پژوهشهای هنر و کارآفرینی، دانشگاه هنر اصفهان، اصفهان، ایران
3 استادیار دانشکده علوم انسانی دانشگاه آزاد جهرم، جهرم، ایران
doi
10.22083/jccs.2025.478505.3940چکیده
اواخر دهه چهل شمسی، مرکزی باهدف احیای موسیقی کلاسیک ایرانی توسط داریوش صفوت (1307- 1392 ه.ش) زیر نظر رادیو - تلویزیون وقت تأسیس شد. مرکزی موسوم به مرکز حفظ و اشاعه موسیقی ایرانی که تأثیرات آن بر میدان موسیقی کلاسیک ایرانی تا به امروز بهواسطۀ جمعآوری و ضبط آثار ارزشمندی از استادان قدیم و غنیتر کردن کارگانِ موسیقی کلاسیک ایرانی، جاری است. ازآنجاکه پژوهش حاضر از نوع میانرشتهای است در آن سعی شده با رویکردی جامعهشناختی و نگرشی تاریخی مبتنی بر اندیشههای پییر بوردیو و با کاربرد مفاهیمی نظیر میدان، زیرمیدان، هابیتوس، نزاع و ناسازی به مطالعه تأثیرات وقوع انقلاب اسلامی، بر میدان موسیقی ایرانی پرداخته شود. همچنین با استناد به منابع کتابخانهای و با روش توصیفی - تحلیلی، مرکز حفظ و اشاعه که نقش تعیینکنندهای در جریان موسیقی کلاسیک ایرانی دارد، بهعنوان موردمطالعه منظور گردیده است. نمونههای انتخاب شده از هنرجویان مرکز، شامل افرادی هستند که تا آخرین لحظه پیش از پیروزی انقلاب در مرکز مانده و به فعالیت خود ادامه دادند. در این پژوهش کنشهای این افراد در مواجهه با تغییر میدان سیاسی - اجتماعی موردمطالعه قرار گرفته است. نتیجه این مطالعه نشان میدهد نمونههای موردِ بررسی که باتوجه به کنشهایشان در جریانات منتج به انقلاب اسلامی عموماً کمتوجه به تحولات اجتماعی عمل کردند، پس از تغییر ناگهانی میدان سیاسی منفعل شدند و به عبارت دیگر براساس ادبیات بوردیو دچار پدیده ناسازی گردیده و تا سالها نتوانستند در میدان جدید خود را با شرایط تطبیق داده و از منابع و موقعیتهای مناسبی برای فعالیت بهره برند.