رمزگشایی از نمادهای هفت اقلیم هفت پیکر
نویسندگان
1 دانشآموخته دکتری زبان و ادبیات فارسی، واحد اراک، دانشگاه آزاد اسلامی، اراک، ایران
2 استاد، گروه زبان و ادبیات فارسی، واحد اراک، دانشگاه آزاد اسلامی، اراک، ایران
3 استادیار، گروه زبان و ادبیات فارسی، واحد اراک، دانشگاه آزاد اسلامی، اراک، ایران
doi
10.22054/ltr.2019.37187.2499چکیده
نظامی، یکی از شاعران توانمند در زمینۀ نمادپردازی است. «هفتپیکر» وی از جمله داستانهای نمادین و نوآیینی است که در هر گنبد آن میتوان به رمزی نو و شگرف دست یافت. از این رو، جستار پیشرو با هدف دستیابی به پیوند میان اقلیمها، داستانها و اختران این منظومه به رمزگشایی گنبدهای هفتگانۀ آن میپردازد. برای رسیدن به این منظور، ابتدا اقلیمهای هفتگانه از دیدگاه جغرافیدانان برجستهای چون ابوریحان بیرونی و یاقوت حموی بررسی شد، سپس به پیوند اقلیمها و داستانهای بیان شده با هفت سیاره پرداخته شد. نتایج این پژوهش توصیفی- تحلیلی بیانگر آن است که نظامی با ذهن خلاق خویش و با آگاهی از اسطوره، تاریخ و نماد، نه تنها دیدگاه انسان باستانی را در نگرش به آسمان و تأثیر کواکب بر سرنوشت آنان به تصویر کشد، بلکه توانسته فراتر از آن با بنای هفتگنبد نمادین، قدرت و چیرگی بهرام، قهرمان داستان را در کنار هفت شاهدخت هفت اقلیم به نمایش بگذارد و بدینسان هفت اقلیم جغرافیایی را به هفت کشور نمادین بدل سازد.
