مدل نظری و اجرایی مشارکت مردم برای مقابله با آسیب‌های اجتماعی براساس مداخلات اجتماع‌محور بر پایۀ مساجد و امام محله

نویسندگان

1 استادیار گروه جامعه‌شناسی، دانشکدۀ ادبیات و علوم انسانی دانشگاه ارومیه (نویسندۀ مسئول) k.mehri@urmia.ac.ir https://orcid.org/0000-0002-5943-9275

doi
10.22083/jccs.2024.471442.3905
چکیده

مقالۀ پیش‌رو به تدوین مدل نظری مشارکت مردم برای مقابله با آسیب‌های اجتماعی براساس مداخلات اجتماع‌محور بر پایۀ مساجد می‌پردازد. روش پژوهش کیفی است و از روش تحلیلی نظریه‌پردازی داده‌بنیاد برای انجام عملیات تحقیق استفاده شده است. پرسش اصلی آن است که چه مدل نظری مشارکت مردم برای مقابله با آسیب‌های اجتماعی براساس مداخلات اجتماع‌محور بر پایۀ مساجد را تبیین می‌کند. یافته‌ها نشان می‌دهد مدل پیشنهادی براساس مسجد شامل چندین مقولۀ عمده به این شرح است: متعین‌های ایمان و اعتماد به خدا،بی‌اعتنایی به بهره‌مندی‌های مادی و هدف قرار ندادن آن‌ها ‌به‌عنوان بستر فرهنگی رجوع به مساجد برای کاهش آسیب‌های اجتماعی معرفی می‌شود. وجود مساجد با جمعیت 15هزار نفر اطراف مسجد ‌به‌عنوان نهادسازی، اصلاح ساختار کنونی مساجد و آموزش امامان مساجد با رویکردهای مداخلات محله‌محور ‌به‌عنوان ظرفیت‌سازی و مدیریت مساجد براساس مشارکت از پایین به بالا به عنوان بستر سازی معرفی خواهد شد. مشارکتِ حداکثری تمام کنشگران و ذی‌نفعان و تعامل آنان با امام محله و ارتقای سلامت و بهداشت جسمی و روانی در کنار تغییرات کالبدی و اعتمادسازی از طریق مشارکت مردم در مساجد با شناسایی خیران و بر مبنای منطق دینی صورت خواهد گرفت و در نهایت، با پایدارسازی برنامه‌ها براساس مشارکت مردم و اقدامات به‌صورت هم‌افزا و یکپارچه به پایان می‌رسد.