گونه شناسی و بررسی ساختارهای مدیریت زائرسراهای ارزان قیمت در شهر مشهد، با نگاهی بر تئوری نوآوری مخرب
نویسندگان
1 استادیار پژوهشکدة گردشگری جهاد دانشگاهی
doi
10.22059/jhgr.2020.294469.1008052چکیده
تأمین اقامتگاه، بر اساس توان اقتصادی و سطح اجتماعی گردشگران، یکی از مهمترین موضوعات مدیریت مقاصد گردشگری است که در ایران از وظایف و اختیارات قانونی وزارت میراث فرهنگی، گردشگری، و صنایع دستی است. مسئلة اساسی پژوهش حاضر بررسی و گونهشناسی اقامتگاههای ارزانقیمت در شهر مشهد، فرایندهای عملیاتی و اجرایی احداث، و ارائة راهکارهای مدیریت چالشهای ناشی از احداث آنها، بهعنوان یک نوآوری مخرب در محیط بازار رسمی اقامت گردشگران، با رویکردی انتقادی و با نگاهی بر تئوریهای علمی مرتبط است. نوآوری مخرب بازار و شبکة ارزش جدیدی ایجاد میکند و موجب برهمخوردن موازنة شرکتها در بازار میشود. این پژوهش از نوع تحقیقات توصیفی- تحلیلی است و پژوهشی کاربردی در حوزة مطالعات گردشگری بهشمار میآید. اطلاعات از دو طریق اسنادی و میدانی گردآوری شد و در تحلیل اطلاعات از نرمافزار GIS استفاده شد. مسائل ناشی از توسعة لجامگسیختة زائرسراها در چهار زمینة مدیریتی، اقتصادی، اجتماعی، و محیطی- کالبدی بررسی شد و راهکارهای برونرفت از آن پیشنهاد شد. از دیدگاه انتقادی، آنچه موجب تغییر و نوسان ناگهانی بازار اقامت در مشهد شده عمدتاً ناشی از تفاوت وزن تأثیرگذاری عناصر قدرت بر سیاستگذاریهای حوزة اسکان است و راهکار نهایی برونرفت از این مسئله مشارکت کلیة ذینفعان در برنامة مدیریت یکپارچة اقامت زائران و گردشگران در شهر مشهد است. نتیجة اجرای این راهکار ایجاد فضای سالم رقابتی و کنترل و مدیریت خسارتهای اقتصادی ناشی از یک فعالیت جدید بر بازار سنتی و رسمی اقامت و اسکان گردشگران در شهر مشهد است.