فهرست نشریات علمی دسترسی آزاد ایران

 لحن یکی از عناصر داستان است که قدرت انتقال مفاهیم و احساسات را افزایش می‌­دهد و موجب می­شود تا معانی ضمنی کلام بهتر فهمیده شود. لحن، رنگ یا معنای احساسی اثر ادبی است که توسط گوینده به مخاطب القا می­شود و از نوع ترکیب واژگانی که گوینده به‌کار می‌­برد، ساخته می‌­شود. این عنصر به‌وسیله نوع بیان واژه­‌ها و جمله‌­ها به فضاسازی داستان کمک می­کند و در ذهن مخاطب تأثیر می‌­گذارد. مقاله پیش‌رو به عوامل ایجاد لحن، تغییر و تنوع لحن و اهمیت و نقش آن در داستانک­‌های تک‌آیه‌ای قرآن با شیوه توصیفی ـ تحلیلی می­پردازد. از نظر محتوایی لحن کلی داستانک‌­های قرآنی، تعلیمی ـ واعظانه است اما لحن‌­های جزئی فراوانی چون لحن متعجبانه، تحقیرآمیز، نادمانه، دعایی و ملتمسانه، هشداردهنده، استدلالی، ترغیبی، بشارت‌آمیز، مصرانه، تأسف­آمیز در این داستانک‌­ها نیز دیده می‌شود. از میان عناصر زبانی، فرایند انتخاب واژگان و ترکیب جملات، اوزان و هجاها مهم­ترین عوامل مؤثر در ایجاد لحن داستانک­ها را شکل می‌­دهد. بیان لحن در داستانک‌­ها به شکل غیرصریح است و داستانک­ها از طریق عنصر لحن، علاوه بر نوشتن داستان و زینت و آراستن کلام، به دنبال انتقاد از برخی عقاید، رفتارها و ترغیب به اهداف خود می­باشد که در اغلب لحن تعلیمی در سرتاسر داستانک­‌ها نمود دارد.