تاثیر زمان تلقیح بر روی اجزاء عملکردی گیاه سویا در برخی از خاک¬های آهکی خوزستان
نویسندگان
1 مربی گروه خاکشناسی، دانشکده کشاورزی، دانشگاه شهید چمران، اهواز
2 مربی،گروه خاکشناسی، دانشکده کشاورزی، دانشگاه شهید چمران، اهواز
3 استادیار گروه خاکشناسی، دانشکده کشاورزی، دانشگاه شهید چمران، اهواز
4 دانش آموخته کارشناسی ارشد گروه خاکشناسی، دانشکده کشاورزی، دانشگاه شهید چمران، اهواز
doi
چکیده
در کشاورزی پیشرفته امروزی، جنبههای اقتصادی و حفاظت محیط زیست به مفهوم جلوگیری از مصرف بیرویه کودهای شیمیایی و آلوده سازی خاک دو اصل انکار ناپذیر هستند که باید مورد توجه واقع شوند. استفاده از بیوتکنولوژی و کودهای بیولوژیک، روشی بسیار مناسب و ارزان برای تولید محصول است. سویا از جمله گیاهانی است که در کشت آن قابلیت استفاده از کودهای بیولوژیک و زادمایهها وجود دارد. برای تعیین اثر زمان تلقیح برادی ریزوبیوم ژاپونیکم بر اجزاء عملکردی گیاه سویا، پژوهشی در محدوده اراضی شهرستان بهبهان با 4 تیمار شاهد، تلقیح یک هفته، دو هفته و چهار هفته پس از کاشت در 3 تکرار و در قالب طرح بلوکهای کامل تصادفی انجام شد. در این پژوهش روابط رگرسیونی بیوماس، عملکرد روغن و پروتئین، شاخص برداشت (HI)، تعداد غدههای فعال و غیر فعال و برخی دیگر از مولفههای عملکرد گیاه مورد بررسی قرار گرفت. روابط بین اجزاء عملکردی، آنالیز واریانس و مقایسات میانگین با استفاده از نرمافزار SPSS مطالعه گردید. نتایج بهدست آمده نشان دهنده اثرات معنیدار تیمارها بر روی همه اجزای عملکردی بهجز تعداد غلاف در بوته میباشد. تمامی صفات مورد بحث بهجز میزان نیتروژن برگ سویا قبل از گلدهی در سطح 1 درصد تاثیرات معنیدار یافتهاند. آنالیز همبستگی نشان دهنده روابط معنیدار و مثبت شاخص برداشت با تمامی اجزاء عملکردی به جز نیتروژن برگ قبل از گلدهی میباشد. نتایج همچنین حاکی از بیشترین همبستگی مثبت و معنیدار بین عملکردهای روغن و پروتئین با تعداد گرههای ریشهای فعال میباشد. بهطور کلی نتایج موید این مسئله است که با گذشت زمان از کاشت، تلقیح اثرات بیشتری بر روی تعداد گرههای ریشهای فعال داشته و حضور این گرههای فعال عملکرد را افزایش دادهاند و این تغییر زمان تلقیح بهعنوان مدیریت کاهش اثرات محدودیتهای محیطی بر روی کارایی تلقیح در گیاه سویا موثر است.