بررسی کارایی سویه¬های مختلف باکتری Bradyrhizobium japonicum به فرم خالص و مخلوط در تثبیت نیتروژن با استفاده از روش ترقیق ایزوتوپی و تاثیر آن بر عملکرد رقم سحر سویا
نویسندگان
1 دانشجوی دکتری پردیس ابوریحان دانشگاه تهران
2 هیئت علمی پژوهشکده کشاورزی، پزشکی و صنعتی پژوهشگاه علوم و فنون هستهای کرج
3 دانشیار پردیس ابوریحان، دانشگاه تهران
4 دانشیار پردیس ابوریحان، دانشگاه تهران
5 دانشجوی دکتری پردیس ابوریحان، دانشگاه تهران
doi
چکیده
بهمنظور بررسی توان تثبیت نیتروژن توسط سویا (رقم سحر) در همزیستی با باکتری Bradyrhizobium japonicum آزمایشی گلخانهای در قالب طرح بلوکهای کامل تصادفی با هشت تیمار و سه تکرار در سالهای 84 و 85، در گلخانه تحقیقاتی پژوهشکده کشاورزی، پزشکی و صنعتی پژوهشگاه علوم و فنون هستهای کرج، انجام شد. تیمارهای آزمایشی شامل سه سویه باکتری Bradyrhizobium japonicum به نامهای Gold Coat، Rs-130 و USDA110 بهصورت خالص و مخلوطهای دوتایی و سه تایی، همراه با یک تیمار بدون تلقیح (شاهد) بود. در هر گلدان 4 کیلوگرم خاک فاقد باکتری بومی همزیست و با مقدار کم نیتروژن، مخلوط شده با 2 میلیلیتر سویه مربوطه و پنج میلیلیتر کود نشاندار نیترات آمونیوم (با فراوانی 10 اتم درصد 15N) ریخته شد. پس از برداشت میزان نیتروژن تثبیت شده با استفاده از روش ترقیق ایزوتوپی محاسبه گردید. بر اساس نتایج، اثر تیمارهای مختلف سویه بر کلیه صفات مورد مطالعه در سطح احتمال یک درصد معنیدار گردید. در بین تیمارهای مختلف، تیمار مخلوط مساوی سه سویه، در مورد اکثر شاخصهای مهم از جمله مقدار نیتروژن تثبیت شده (58/431 میلیگرم در هر بوته)، درصد نیتروژن موجود در گیاه (53/3 درصد)، وزن خشک گرههای ریشهای (66/300 میلیگرم در بوته)، وزن خشک اندام هوایی (07/14 گرم در بوته)، وزن خشک کل گیاه (60/16 گرم در بوته) و وزن خشک دانه (87/9 گرم در بوته) نسبت به سایر تیمارها برتری داشت. لازم به ذکر است در همه تیمارهای تلقیح شده، بالغ بر 70 درصد نیاز نیتروژن گیاه از طریق همزیستی تامین شد.