کاربست سنجههای عدالت ترمیمی نظام حقوقی ایران در حمایت از بزهدیدگان جنسی زیر 18 سال؛ با مدل نیاز- حقوق
نویسندگان
1 دانشیار دانشگاه شهید بهشتی، تهران
2 استادیار دانشگاه آزاد اسلامی واحد علوم و تحقیقات،تهران
3 دانشجوی دکتری حقوق کیفری و جرمشناسی دانشگاه آزاد اسلامی واحد علوم و تحقیقات،تهران
4 استادیار دانشگاه آزاد اسلامی واحد تهران جنوب
doi
10.22034/law.2023.57151.3282چکیده
با وجود رشد جرائمجنسی علیه کودکان و نوجوانان لکن کمترین میزان افشا و پیگیری قضایی را بهمراه داشته است. در این راستا، عدالتترمیمی میتواند مسئولیت پذیری و جبران خسارت را بدون تضعیف تاثیر مجازات بهعنوان یک جایگزینی برای رسیدگی به جرائمجنسی ارائه دهد؛ زیرابزهدیدگان را قادر میسازد تا با مجرمان (معمولاً با نظارت قضایی همراه است) ارتباط برقرار کنند. باوجود اثربخشی برنامههای عدالتترمیمی در کاهش جرائمجنسی که با هدف بازپروری بزهکارانِ نوجوان یا مجرمانی است که برای اولین بار مرتکب بزه شدهاند، کودکان و نوجوانان بزهدیدةجنسی خارج از محدودة این نظام قرار گرفته درنتیجه عدم تحقق وعدة عدالتترمیمی برای حمایتگری از بزهدیدگان و اجرای عدالت قابلپیشبینی خواهد بود. با عنایت به طرح مباحث عدالتترمیمیدر نظام قانونی و قضایی ایران، این پژوهش که بهلحاظ نوع کیفی و بهلحاظ روش توصیفی ـ تحلیلی است به دو مسئلۀ اصلی میپردازد: اول شناسایی و بیان استانداردهایی از عدالتترمیمیجهت کمک و حمایت حداکثری از کودکان و نوجوانان بزهدیدةجنسی با نگاهی بر تجربه اجرای برنامههای عدالتترمیمی در سایر کشورها و مدل ارائه شده گال و دوم، چالشهای پیش روی نظامحقوقیایران در راستای عملیاتی شدن عدالتترمیمی. در شرایط موجودِ نظامحقوقیایران، نتیجۀ تحقیق نشان میدهد «استفاده از کنشگران آموزشدیدۀ عدالتترمیمیو بهرهمندی از قابلیت سازمانهای مردمنهاد»، بهبود و درمان بزهدیدگانجنسی زیر 18سال را فراهم میآورد.
