تنظیمگری صنایع بالادستی نفت و گاز ایران از منظر فقه و حقوق
نویسندگان
1 دانشجوی دکتری مدیریت قراردادهای بینالمللی نفت و گاز، دانشکده معارف اسلامی و اقتصاد، دانشگاه امام صادق علیهالسلام، تهران، ایران.
2 دانشیار، گروه اقتصاد پولی و مالی، دانشکده معارف اسلامی و اقتصاد، دانشگاه امام صادق علیهالسلام، تهران، ایران.
doi
10.30497/law.2024.247167.3644چکیده
بازار مربوط به صنایع بالادستی نفت و گاز ایران از منظر اقتصادی به دلایل مختلفی با شکست یا ناکارآمدی مواجه است که یکی از راهکارهای متداول برای حل این مسأله، ایفای نقش نهادهای تنظیمگر است. در نوشتار حاضر تلاش شده است که مبانی فقهی تنظیمگری در صنعت بالادستی نفت و گاز بهعنوان یکی از مهمترین صنایع کشور، مورد واکاوی قرار گیرد و جایگاه این نهاد در قوانین موضوعه نیز بررسی شود. آخرین تحولات تقنینی نشان میدهد که قانونگذار ایرانی تلاش داشته تا وظایف حاکمیتی مربوط به صنعت نفت و گاز را از امور تصدیگری این صنعت تفکیک نماید تا چهبسا از این رهگذر، شرایط برای ایفای هر چه بهتر نقش تنظیمگر در این صنعت مهیا شود؛ معهذا به دلایلی چون دولتیبودن صنعت نفت و وابستگی دولت به بودجه نفتی، تنظیمگری صنعت مزبور کماکان با چالشهایی روبهرو است و بخش بالادستی این صنعت از وجود حکمرانی شایسته بیبهره مانده است.
