ارزیابی کیفی آبهای سطحی با استفاده از روش CWQI و نرمافزار Aquachem (مطالعه موردی: رودخانه قاین در خراسان جنوبی)
نویسندگان
1 دانشجوی دکتری منابع آب، گروه علوم و مهندسی آب، دانشکده کشاورزی، دانشگاه بیرجند، بیرجند، ایران.
2 دانشیار، گروه علوم و مهندسی آب، دانشکده کشاورزی، دانشگاه بیرجند، بیرجند، ایران.
doi
10.22038/jreh.2018.28890.1194چکیده
زمینه و هدف: ارزیابی کیفی منابع آب با استفاده از شاخص های کیفی به عنوان یکی از روشهای بسیار مناسب در مدیریت پهنه های آبی و داشتن یک برنامه منظم برای حفاظت کیفی منابع آب و جلوگیری از آلودگی آنها ضروری میباشد.مواد و روشها: استفاده از شاخص CWQI برای شناخت کیفیت منابع آبی کشور (به خصوص دریاچه ها و رودخانه ها) میتواند ابزاری مناسب و راه گشا باشد. در این پژوهش به بررسی کیفیت آب در دو ایستگاه خونیک علیا و فرخی واقع در حوضه رودخانه قاین استان خراسان جنوبی طی سالهای آبی 1386 تا 1395 با استفاده از این شاخص و نرمافزار Aquachem پرداخته شد. همچنین از پارامترهای کلسیم، منیزیم، پتاسیم، سدیم، کلراید، سولفات، هدایت الکتریکی و اسیدیته استفاده گردید.یافته ها: شاخص CWQI برای مصرف کشاورزی از بالادست به پایین دست روند کاهشی داشته است که ممکن است به علت افزایش شوری آب در جهت پایین دست یا ورود زه آبهای کشاورزی، صنعتی و شهری (پساب های خانگی و صنعتی) باشد. میزان آلودگی و غلظت فاکتورهای نامطلوب از بالادست به پایین دست افزایش می یابد و کیفیت آب را برای حیات ماهی ها نامطلوب میسازد، به طوریکه در اکثر ایستگاه ها نیاز به تصفیه برای مصرف آبزی پروری دارد.نتیجه گیری: هر دو ایستگاه مورد مطالعه برای مصارف شرب، آبزی، آبیاری و احشام در رتبه بد قرار دارند. همچنین، برای تفریح و سرگرمی هر دو ایستگاه در رتبه عالی قرار گرفتند. همچنین براساس نمودار پایپر تیپ و رخساره آب بیکربنات- منیزیم- کلسیم میباشد.