قوم گیاهشناسی و حفاظت درون شیشه ای آویشن شیرازی

نویسندگان

1 گروه کشاورزی، پژوهشکده گیاهان و مواد اولیه دارویی، دانشگاه شهید بهشتی، اوین، تهران، ایران. کد پستی: 198396411

2 گروه کشاورزی، پژوهشکده گیاهان و مواد اولیه دارویی، دانشگاه شهید بهشتی، اوین، تهران، ایران. کد پستی: 198396411

3 گروه کشاورزی، پژوهشکده گیاهان و مواد اولیه دارویی، دانشگاه شهید بهشتی، اوین، تهران، ایران. کد پستی: 198396411

doi
10.22091/ethc.2023.9699.1005
چکیده

در این مطالعه، داده‌های قوم‌گیاه‌شناسی و حفاظت درون شیشه‌ای آویشن شیرازی بررسی شده است. طی مراجعه به رویشگاه‌های طبیعی گیاه در استان‌های فارس، اصفهان، و هرمزگان مشخص شد که این گیاه با نام‌های آویشن شیرازی، آویشن برگ‌پهن و آوشم شناخته شده و برای درمان بیماری‌های انسان و دام مورد استفاده قرار می‌گیرد. با توجه به مصارف دارویی متعدد و در نتیجة برداشت‌های بی‌رویه از طبیعت در سال‌های اخیر، رویشگاه‌های آویشن شیرازی به شدت در حال نابودی است، بنابراین حفاظت از این گونه باارزش ضرورت دارد. در این مطالعه، ریزازدیادی غیرمستقیم گیاه بررسی شد. کالوس‌های القا شده از شاخساره بذری به محیط کشت گمبورگ حاوی بنزیل آمینوپورین (0/1، 5/1 و 0/2 میلی‌گرم در لیتر) به همراه اکسین‌های ایندول بوتیریک اسید (1/0 و 5/0 میلی‌گرم در لیتر) و 2و4-دی‌کلروفنوکسی‌استیک اسید (1/0 و 5/0 میلی‌گرم در لیتر) منتقل شدند. بیشترین ظرفیت تشکیل شاخه (8/13) در محیط حاوی 5/1 میلی‌گرم در لیتر بنزیل آمینوپورین و 1/0 میلی‌گرم بر لیتر ایندول بوتیریک اسید و بیشترین ظرفیت تشکیل ریشه (8/6) در محیط حاوی 0/1 میلی‌گرم در لیتر ایندول بوتیریک اسید به دست آمد. گیاهچه‌های ریشه‌دار با موفقیت 75 درصد سازگار شدند. نتایج می‌تواند به منظور حفاظت از ژرم پلاسم، تامین نهال و احیای رویشگاه‌های گیاه مورد استفاده قرار گیرد.