تبیین دیدگاه مبادله اجتماعی در گرایش به افشای تخلف های حسابداری در سایه صفات پنهان شخصیت نظارت کنندگان مالی

نویسندگان

1 استاد گروه حسابداری، واحد علوم و تحقیقات، دانشگاه آزاد اسلامی، تهران، ایران.

2 دانشیار گروه حسابداری، واحد کرج، دانشگاه آزاد اسلامی، کرج، ایران.

3 دانشجوی دکتری گروه حسابداری، واحد علوم تحقیقات، دانشگاه آزاد اسلامی، تهران، ایران

4 دانشیار گروه حسابداری، واحد علوم تحقیقات، دانشگاه آزاد اسلامی، تهران، ایران

doi
10.22099/jaa.2022.42856.2219
چکیده

چکیده: تخلف­های حسابداری و گزارشگری مالی از ابعاد گوناگون فردی و سازمانی آسیب­رسان و چالش‌برانگیز هستند. برای روبرو شدن با آن‌ها، افشای تخلف­های­مالی می­تواند یک راهکار مؤثر در این زمینه باشد. افشای تخلف­ها را می­توان نمونه­ای از راست‌گویی، درستکاری، آشکارسازی و پاسخگویی اخلاقی، قانونی و حرفه­ای در برابر گونه­های تخلف­ پنهان و پیدا برای پشتیبانی از منافع سازمانی و همگانی نام برد. در این راستا، هدف پژوهش شناسایی اثر دیدگاه مبادله اجتماعی در افشای تخلف­های حسابداری در سایه صفات پنهان شخصیت نظارت‌کنندگان مالی است. در این پژوهش جامعه آماری گروه­های گوناگون حسابرسان مستقل، داخلی و سایر اشخاصی بود که به نحوی در نظارت، کنترل و بازرسی مشارکت داشتند، نمونه آماری به‌صورت تصادفی و به تعداد 249 نفر در دوره زمانی 1400 انتخاب‌شده است. تحلیل متغیرهای موردبررسی در مدل­سازی معادلات ساختاری نشان می­دهد که صفات پنهان شخصیت (ماکیاولیسم، خودشیفتگی، جامعه­ستیزی، دگرآزاری و کینه‌توزی) و مبادله اجتماعی تأثیر مثبت معنا­دار در افشای تخلف­های مالی دارند. یافته دیگر پژوهش حاکی از آن است که صفات پنهان بر مبادله اجتماعی اثر مثبت معنادار ندارد. درنتیجه، مبادله اجتماعی نقش میانجیگری بین صفات تاریک و افشای تخلفات را نشان نمی­دهد.