تحلیل اثرگذاری کنش‌گران دینی در رژیم حقوق ‌بین‌الملل تغییرات‌ آب‌و‌هوایی

نویسندگان

1 دانشجوی دکتری حقوق ‌بین‌الملل عمومی دانشگاه آزاد اسلامی واحد مراغه

2 دانشیار گروه حقوق دانشگاه شهید مدنی آذربایجان تبریز

3 استادیار دانشگاه مراغه

doi
10.22034/law.2022.50619.3102
چکیده

متأثر از سلطۀ گفتمان سکولار بر وضع قواعد حقوقی، نگاه غالب در حقوق‌ بین‌الملل، حذف دین از مناسبات حقوقی (به‌عنوان عامل هنجارساز) بوده است. اما به‌تدریج به‌ویژه از نیمۀ دوم قرن بیست‌ویکم، در خصوص رابطۀ میان دین و حقوق ‌بین‌الملل دیدگاه‌های نظری و عملی متنوع‌تری شکل گرفته است. در این خصوص، رژیم حقوقی تغییرات ‌آب‌وهوایی در سال‌های توسعۀ خود همواره متأثر از جریان‌های اجتماعی تأثیرگذار در روند گفتگوهای آب‌‌وهوایی بوده است. کشورها، گروه‌ها، سازمان‌ها و اشخاصی که دارای مرجعیت دینی هستند و یا به‌نوعی نمایندۀ یک نظام اعتقادی بوده‌اند، توانسته‌اند به‌طور فزاینده‌ای از دریچۀ مؤمنانه وارد مشارکت در گفتگوهای آب ‌و ‌هوایی شوند. این مقاله سعی دارد تا با رویکردی تحلیلی- تطبیقی از حیث سنّت تاریخی، گروه‌های مرجع اجتماعی و نیز اشخاص اثرگذار دینی، تحلیلی از چگونگی تأثیرگذاری این طیف از نیروهای اجتماعی جامعۀ‌ بین‌المللی بر رژیم حقوقی تغییرات‌ آب‌‌و‌‌هوایی داشته باشد.