عناصر داستانی خاطرهنوشتههای دفاع مقدس با تأکیدبر اثر دختر شینا
نویسندگان
1 دانشجوی دکتری زبان و ادبیات فارسی دانشگاه علامه طباطبائی، تهران، ایران
2 دانشیار زبان و ادبیات فارسی دانشگاه علامه طباطبائی، تهران، ایران
3 دانشیار زبان و ادبیات فارسی دانشگاه مازندران، بابلسر، ایران
doi
10.22054/ltr.2018.8838چکیده
خاطرهنویسی ژانری است که در طول تاریخ ادب فارسی نسبت به قصه و داستان، کمتر مورد توجه قرار گرفتهاست. با وقوع جنگ تحمیلی علیه ایران و توجه یکبارة بسیاری از رزمندگان به ثبت خاطرات خود از دوران دفاع مقدس، این ژانر جانی تازه یافتهاست. حجم زیاد آثار چاپشده در این ژانر اقتضا میکند تا پژوهشگران با موازین علمی به بررسی چیستی این نوع ادبی بپردازند. خاطرهنوشته ماهیتی دوگانه دارد که بخشی از آن برگرفته از تاریخ و بخش دیگر آن مربوط به داستان است. هر خاطرهنوشته با توجه به شگردهایی که در آن بهکار رفته، به یکی از این دو ژانر گرایش دارد. یکی از ملاکهایی که میتواند گرایش داستانی خاطرهنوشتهها را اثبات کند، تحلیل عناصر داستانی در آن است. این مقاله با بررسی عناصر مشترک میان خاطرهنوشته و داستان، از جمله «پیرنگ»، «روایت»، «گفتگو» و «شخصیت» در اثر روایی دختر شینا، شباهت این اثر با ژانر داستان را اثبات کردهاست.