الگوی سکونتگاه زیستپذیر و سازگار با نیازهای کارکنان یک اکوپارک صنعتی مبتنی بر برنامهریزی راهبردی (اکوپارک صنعتی فولاد مبارکة اصفهان)
نویسندگان
1 گروه شهرسازی، دانشکدة معماری و شهرسازی، دانشگاه هنر اصفهان، اصفهان، ایران
2 گروه شهرسازی، دانشکدة معماری و شهرسازی، دانشگاه هنر اصفهان، اصفهان، ایران
doi
10.22059/jtcp.2025.386488.670482چکیده
برنامههای راهبردی فضایی شهری ابزار هدایت و کنترل فعالیتها، استفاده از فضا، و تمرکز بر زمینههای موضوعی راهبردی در توسعة سکونتگاههای شهری هستند و فرایندی برای دستیابی به اهداف، راهبردها، سیاستها، و اطمینان از تخصیص منابع و همسو کردن منافع ذینفعان در یک محیط تصمیم شهری معرفی میشوند. این پژوهش در یک مسیر توصیفی، تحلیلی، و تجویزی و با ماهیت کاربردی، استقرایی، و آمیخته میتواند در راستای دستیابی به هدف ارائة دستورکارها، زمینههای دستیابی، و الگوی یک سکونتگاه زیستپذیر و سازگار با نیاز کارکنان یک اکوپارک صنعتی (اکوپارک صنعتی فولاد مبارکه) عمل کند. در گام اول با بهکارگیری شیوة مشکلیابی کنشگرانه و مقصودمند و همپوشانی مشکلات و همچنین دو آزمون تجرید تدریجی مشکلات و آزمون حد و مرز و سنجش و تحلیل مشکلات به لحاظ ماهیت و جمعیت بیانیة نهایی مشکلات ارائه میشود. سپس به منظور بهبود سطح زیستپذیری پس از تدوین بیانیة چشمانداز و بیانیة اهداف به تولید بیانیة راهبردها با استفاده از روش SWOT و رتبهبندی آنها با بهرهگیری از روش QSPM پرداخته میشود. در نهایت با تدوین بیانیة سیاستها، پروگرامها، و پروژهها الگوی سکونتگاه سازگار با اکوپارک صنعتی فولاد مبارکه معرفی میشود. طبق این الگو سه محدودة کلی پروژههای مرتبط با تأمین خدمات و نیازها در محدودة توسعة میانافزا و با بهرهگیری از زمینهای بایر و بلااستفاده، پروژههای مرتبط با کاهش آلودگیهای زیستمحیطی و ارتقای بهرهمندی از ویژگیهای طبیعی در محدودة ظرفیت اکولوژیکی، و پروژههای مرتبط با ارتقای سطح کیفی بافت در محدودة اصلاح هستة اولیة شکلگیری مکانیابی میشوند. تقویت سازکار نظارت بر رعایت ضوابط محیط زیست، استقرار سیستم بودجهریزی عملیاتی، حذف هزینة زمین و افزایش تسهیلات مسکن، گسترش مراکز خدماتیـ اقامتی، و افزایش سطح دانش و آگاهی و سطح مهارت و میزان انگیزه در نیروی انسانی از جمله مهمترین پیشنهادها و دگرگونیها بر اساس نتایج است.
