فهرست نشریات علمی دسترسی آزاد ایران

هدف از تحقیق حاضر تحلیل و ارزیابی یکی از عوامل مهم و اثرگذار بر زیست‌پذیری شهرها (آلودگی هوا) در کلان‌شهر اراک بود. داده‏ها و اطلاعات مورد نیاز با مطالعة اسناد، مراجعه به سازمان‌ها، و به صورت پیمایشی جمع‌آوری شد. جامعة آماری تحقیق شهر اراک و نمونة آماری 384 نفر از شهروندان محلات شهر اراک بودند. جهت تجزیه‌وتحلیل داده‏ها از ابزار GIS و مدل رگرسیون وزنی جغرافیا (GWR) استفاده شد. نتایج تحقیق نشان داد شاخص‌های زیست‌پذیری در شهر اراک از وضعیت چندان مطلوبی برخوردار نیستند و از طرف دیگر به دلیل وجود کارخانه‌ها و شرکت‌های بزرگ (پتروشیمی، هپکو، ایرالکو)، ترافیک سنگین، و بافت قدیمی شهر در برخی محلات وضعیت شاخص‏های آلودگی هوا در شرایط نامطلوبی قرار دارد؛ طوری ‌که نتایج تحلیل فضایی مدل GWR نشان داد: که با توجه به آمارةR2، وضعیت زیست‌پذیری شهر اراک در ابعاد اقتصادی، کالبدی، و زیست‌محیطی به میزان بالای 50 درصد از شاخص‌های آلودگی هوا، مانند PM2.5, PM10, SO2, CO2 متأثراست و البته محلات بخش‌های شرقی، جنوب، و جنوب غربی شهر اراک بیشتر تحت تأثیر این مسئله قرار گرفته‌اند. تنها شاخص اجتماعی با R2=48 دارای تأثیرپذیری کمتری (48%) نسبت به سایر شاخص‏ها بوده است. همچنین نتایج تحلیل فضایی نشان می‏دهد با فاصله‌گیری محلات شهری از منابع آلاینده وضعیت زیست‌پذیری شهری به حالت مطلوب نزدیک می‏شود.