فهرست نشریات علمی دسترسی آزاد ایران

ظهور و گسترش شبکه­های اجتماعی مجازی، به‌خصوص شبکه­های اجتماعی تصویرمحور، فضایی به نسبت باز برای بازنمایی هویت و حتی هویت­سازی در اختیار گروه­های قومی و به حاشیه رانده­شده­ قرار داده است که به‌صورت تاریخی از آن بی­بهره بوده­اند. این مقاله به دنبال شناخت انواع گونه‌های هویتی بازنمایی شده زنان کرد ایرانی در شبکۀ اجتماعی اینستاگرام و نیز شناسایی راهبردها و فن‌هایی است که این زنان برای بازنمایی هویت جمعی خود بکار می‌گیرند. روش تحقیق این پژوهش، روش کیفی نتنوگرافی یا مردم­نگاری شبکه­ای است که برای گردآوری و تحلیل داده‌ها از الگوی سادبک مشتمل بر سه فن مصاحبه، مشاهده مشارکتی و خوانش محتوای مجازی استفاده شده است. بر اساس یافته‌­ها، کاربران زن گرچه در بازنمایی هویت خود عاملیت بیشتری یافته‌اند، اما کنشگری آن‌ها از ساختارهای از پیش تعیین‌شده‌ معماری شبکه‌های اجتماعی نظیر لایک، کامنت و بازنشر تصاویر تاثیر گرفته است. همچنین یافته‌ها نشان از وجود سه تیپ هویتی جهان­وطنی، ملی ـ ایرانی و قومی در این شبکه دارد؛ تیپ­هایی که مؤلفه‌های هر یک از آن‌ها خود به سه زیرمجموعه نمایشِ تعلق به جامعه مطلوب، فرهنگ و سیاست تقسیم می­شوند. هر یک از این زیرمجموعه­ها نیز راهبردها و فن‌های بازنمایی مختص به خود را دارند. هویت‌های بازنمایی شده زنان در اینستاگرام در مقایسه با رسانه‌های جمعی از تنوع و تکثر بیشتری برخوردار است. همچنین این هویت‌ها سیال و چندرگه بوده و در برهه‌‌هایی خاص نظیر بحران‌های اجتماعی رادیکال‌تر بروز می‏‌کنند.