پتانسیل‌سنجی استقرار شهرهای ساحلی‌ـ بندری منطقة مکران ایران از دیدگاه برنامه‌ریزی فضایی و توسعة پایدار

نویسندگان

1 گروه جغرافیای انسانی و برنامه‌ریزی، دانشکدة جغرافیا، دانشگاه تهران، تهران، ایران

2 گروه جغرافیای انسانی و برنامه‌ریزی، دانشکدة جغرافیا، دانشگاه تهران، تهران، ایران

3 گروه جغرافیای انسانی و برنامه‌ریزی، دانشکدة جغرافیا، دانشگاه تهران، تهران، ایران

doi
10.22059/jtcp.2024.374373.670445
چکیده

سواحل مکران در جنوب ایران یکی از مناطق ساحلی استراتژیک در منطقة جنوب غرب آسیا است که نه‌تنها برای ایران بلکه برای کشورهای همسایه حتی کشورهای قدرتمند نظیر چین و روسیه و کشورهای اروپایی دارای اهمیت فراوان است. اما متأسفانه توجه ویژه‌ای به مسئلة آمایش سرزمین و توسعة پایدار در این منطقه نشده است. بنابراین، هدف از این پژوهش بررسی و پتانسیل‌سنجی استقرار شهرهای ساحلی‌ـ بندری منطقة ساحلی جنوب کشور ایران (منطقة مکران) از دیدگاه برنامه‌ریزی فضایی و توسعة پایدار است. جهت یافتن پاسخ سؤال پژوهش از 8 شاخص شامل: دما، فاصله از راه‌ها، میزان بارش، فاصله از گسل، فاصله از سکونتگاه‌های انسانی، ارتفاع، فاصله از پهنة خطر سیلاب، کاربری اراضی جهت پهنه‌بندی و استقرار شهرها از منظر توسعة پایدار و روش AHP و نرم‌افزار Arc Gis استفاده شد. نتایج پژوهش نشان می‌دهد به طور کلی غرب محدودة مطالعه‌شده نسبت به شرق آن، جهت ایجاد و توسعة شهرهای ساحلی، از پایداری و پتانسیل بیشتری برخوردار است و دارای پایداری نسبتاً خوب و کاملاً خوب است. نتایج این پژوهش می‌تواند به توسعة پایدار سواحل مکران، استقرار بهینة شهرها، و همچنین به دولت‌های محلی جهت پیشرفت به سمت توسعة پایدار در شهرهای ساحلی‌ـ بندری کمک کند.