ارائة الگوی توسعة نظام نوآوری منطقهای در ایران (نمونة موردی: استان یزد)
نویسندگان
1 دانشجوی کارشناسیارشد برنامه ریزی منطقه ای، گروه شهرسازی، دانشکدة هنر و معماری، دانشگاه یزد، یزد، ایران
2 استادیار، گروه شهرسازی، دانشکدة هنر و معماری، دانشگاه یزد، یزد، ایران
3 دانشجوی کارشناسیارشد برنامه ریزی منطقه ای، گروه شهرسازی، دانشکدة هنر و معماری، دانشگاه یزد، یزد، ایران
4 دانشجوی کارشناسیارشد برنامه ریزی منطقه ای، گروه شهرسازی، دانشکدة هنر و معماری، دانشگاه یزد، یزد، ایران
doi
10.22059/jtcp.2022.342071.670320چکیده
سالها از مطرح شدن نوآوری به منزلة محرک توسعة اقتصادی در مناطق میگذرد. یک دهه نیز از توجه به سیاستهای نظام نوآوری منطقهای در استان یزد میگذرد. ولی آثار مثبتی از این رویکرد در توسعة استان مشاهده نشده است. به همین دلیل این پژوهش با هدف ارائة الگوی مناسب توسعة نظام نوآوری منطقهای در ایران، با مطالعة استان یزد، به عنوان نمونة موردی، انجام شد. در این پژوهش شناسایی و تحلیل عوامل کلیدی مؤثر بر توسعة نظام نوآوری منطقهای با استفاده از روش تحلیل عاملی اکتشافی و شاخص اهمیت نسبی صورت گرفت. یافتههای این پژوهش بر اساس نظر متخصصان و فعالان این حوزه نشان داد سه عامل منابع انسانی، پارک علم و فناوری، و مراکز رشد و نوآوری و خلاقیت در استان یزد بیشترین اهمیت را بین سایر عوامل دارند که نشاندهندة تمرکز بودجه و سیاستها و پروژهها بر این عوامل و غفلت از سایر عوامل است. با توجه به اهمیت و اولویتهای مشخصشده و دستهبندی عوامل در نظام نوآوری استان یزد، پنج دسته قابل تفکیک است: 1. سرمایة انسانی و اجتماعی؛ 2. زیرساختهای نوآوری؛ 3. فرایندهای نوآوری؛ 4. پویاییهای کسبوکار؛ 5. توسعة درونزا. میتوان نتیجه گرفت تا کنون تمرکز بر مرحلة ابتدایی الگوی نظام نوآوری منطقهای، که بیشتر جنبة ورودی دارد، بوده است و نظام نوآوری استان یزد در مراحل ابتدایی است. مطابق الگوی ماحصل پژوهش، توسعة نظام نوآوری منطقهای استان یزد نیازمند تمرکز بر سه دسته عامل است: فرایندهای نوآوری، پویایی کسبوکار، توسعة درونزا.