ساختار قصّه در قصصالأنبیاء کسایی
نویسندگان
1 استاد زبان و ادبیّات فارسی دانشگاه شهید بهشتی، تهران
2 دانشجوی دکتری زبان و ادبیّات فارسی دانشگاه شهید بهشتی، تهران
doi
چکیده
«قصصالأنبیاء» کسایی اثری است به زبان عربی که به قلم محمّدبن عبدالله کسایی نگارش یافته است. هویّت واقعی نویسندة آن به درستی معلوم نیست. این اثر با نامهایی همچون «بدء الدّنیا و قصصالأنبیاء»، «قصصالأنبیاء و المبتدا» و «بدءالخلق و قصصالأنبیاء» در جوامع اسلامی، بهویژه در میان عوام رواج داشته است. انسجام در ساختار قصّهها، این کتاب را به یک متن ادبی داستانی تبدیل کرده است. نویسنده در تصنیف قصّههای خود، از قصص قرآن و روایات تاریخی بهره گرفته است و کتاب را با چاشنی تخیّل آمیخته است. قصّههای این کتاب در دو دسته قابل بررسی است: قصّههایی در آفرینش هستی (امور نخستینه؛ مثل لوح، قلم، عرش، کرسی، بهشت، دوزخ و ...) و قصّههای پیامبران. مهمترین بخش داستانی کتاب، به قصّة پیامبران اختصاص دارد. در این پژوهش، انواع قصّه و تحلیل ساختاری آن به همراه بررسی عناصر داستان و برشمردن بنمایههای قصصالأنبیاء کسایی به اجمال مورد بررسی قرار میگیرد.