تبعیت درمانی در رابطه با ادراک بیماری و خودکنترلی: بیماران مبتلا به دیابت نوع 2
نویسندگان
1 Associate professor, Department of Psychology, Medical Sciences Branch, Islamic Azad University, Tehran, Iran.
2 Ph.D. student, Department of Psychology, Islamic Azad University, Roudehen Branch, Tehran, Iran.
3 Associate professor, Department of Psychology, Medical Sciences Branch, Islamic Azad University, Tehran, Iran.
doi
10.22038/JFMH.2025.85568.3208چکیده
مقدمه: مدیریت مؤثر دیابت نوع ۲ تا حد زیادی به پایبندی بیماران به توصیههای درمانی، از جمله مصرف دارو، دستورالعملهای غذایی، فعالیت بدنی و پایش قند خون بستگی دارد. با این حال، پایبندی صرفاً یک موضوع رفتاری نیست؛ بلکه به طور قابل توجهی تحت تأثیر عوامل روانشناختی، به ویژه درک بیماران از بیماری خود و ظرفیت آنها برای خودتنظیمی، قرار دارد. این مطالعه با هدف بررسی رابطه بین پایبندی به درمان، درک بیماری و خودکنترلی در بیماران مبتلا به دیابت نوع ۲ انجام شد. روش کار: این مطالعه توصیفی-همبستگی در بین ۲۷۰ بیمار مبتلا به دیابت نوع ۲ که بین سالهای ۲۰۲۲ تا ۲۰۲۳ به مراکز بهداشتی درمانی منطقه ۴ تهران مراجعه کرده بودند، انجام شد. شرکتکنندگان به روش نمونهگیری در دسترس انتخاب شدند. ابزارهای پژوهش شامل پرسشنامه درک بیماری، مقیاس پایبندی به درمان و مقیاس خودکنترلی بود. ما دادهها را با استفاده از ضرایب همبستگی پیرسون، تحلیل رگرسیون چندگانه و نرمافزار SPSS نسخه ۲۲ تجزیه و تحلیل کردیم. نتایج: یافتهها نشان داد که چندین بُعد از ادراک بیماری - مانند جدول زمانی، کنترل درمان، خودکنترلی، نگرانی و بازنمایی عاطفی - به طور قابل توجهی پایبندی به درمان را پیشبینی کرده و در مجموع ۵۱٪ از واریانس آن را تشکیل میدهند. علاوه بر این، خودکنترلی به عنوان یک پیشبینیکننده مثبت قابل توجه شناخته شد که ۳۷٪ از واریانس پایبندی به درمان را توضیح میدهد و نقش اساسی آن را در حفظ رفتارهای مرتبط با سلامت پایدار برجسته میکند. نتیجهگیری: این نتایج تأثیر حیاتی عوامل روانشناختی در مدیریت دیابت نوع ۲ را برجسته میکند. مداخلات طراحی شده برای بهبود پایبندی به درمان باید شامل مؤلفههایی باشند که خودکنترلی را تقویت کرده و درک بیماران از بیماری خود را به طور مثبت تغییر دهند تا نتایج سلامتی را بهبود بخشند.
