فهرست نشریات علمی دسترسی آزاد ایران

حق مصونیت دولت در حقوق بین‌الملل عرفی، حقی مسلم و تثبیت‌شده است که از اصل برابری دولت‌های مستقل نشئت گرفته که خود یکی از اساسی‌ترین اصول نظم حقوقی جهانی است. با وجود شناسایی اصل مصونیت دولت در عرف بین‌الملل، کنوانسیون‌های بین‌المللی و منطقه‌ای و نیز قوانین داخلی کشورها، دولت امریکا با تصویب قانون مصونیت 1996 و اصلاحیه‌های بعدی آن در قالب استثنای تروریسم و شبه‌جرم، زمینۀ طرح دعوی را علیه دولت‌های به‌اصطلاح حامی تروریسم فراهم کرد. مصادرۀ دو میلیارد دلار از اموال ایران از سوی دیوان عالی امریکا در رأی 20 آوریل 2016، نقض مصونیت دولت ایران را به‌همراه داشته و چالش‌های حقوقی زیادی را به‌وجود آورده است. این پژوهش سعی دارد مبانی حقوقی دفاع از مصونیت دولت ایران را با استناد به قواعد حقوق بین‌الملل و رویۀ‌ دیوان بین‌المللی ‌دادگستری مورد بررسی قرار دهد. نتایج نشان می‌دهد شناسایی استثنای تروریسم به‌عنوان مبنایی برای نقض مصونیت دولت ایران از سوی محاکم امریکا با اصل برابری و استقلال دولت‌ها به‌‌عنوان اصولِ مبنایی حقوق بین‌الملل، مغایرت دارد. همچنین عملکرد امریکا نقض آشکار مادۀ دو منشور ملل متحد است و با مادۀ 38 اساسنامۀ دیوان بین‌المللی دادگستری و رأی مورخ 3 فوریه 2012 دیوان، رویۀ بین‌المللی و رویۀ دیوان اروپایی حقوق‌ بشر و کنوانسیون 2004 سازمان ملل متحد دربارۀ مصونیت قضایی دولت‌ها و اموالشان در تعارض است.