پیشبینی اجتناب تجربی بر اساس آگاهی بینابینی: نقش واسطهای روانرنجوری و دشواری در تنظیم هیجان
نویسندگان
1 Faculty of Educational Sciences and Psychology, University of Mohaghegh Ardabili, Ardabil, Iran.
2 Faculty of Educational Sciences and Psychology, University of Mohaghegh Ardabili, Ardabil, Iran.
3 Faculty of Educational Sciences and Psychology, University of Mohaghegh Ardabili, Ardabil, Iran.
doi
10.22038/JFMH.2025.86701.3228چکیده
مقدمه: اجتناب تجربی خطر مشکلات سلامت روان را در جمعیتهای بالینی و غیربالینی افزایش میدهد. شناسایی متغیرهای روانشناختی که میتوانند بر این مفهوم تأثیر بگذارند، مهم است. مطالعه حاضر با هدف پیشبینی اجتناب تجربی از آگاهی بینابینی از طریق نقشهای واسطهای روانرنجوری و دشواری در تنظیم هیجان انجام شد. روش کار: این مطالعه از یک طرح توصیفی-همبستگی استفاده کرد و از مدلسازی معادلات ساختاری (SEM) استفاده کرد. شرکتکنندگان شامل 265 دانشجو از دانشگاه محقق اردبیلی، ایران، در طول سال تحصیلی 2023-2024 بودند که از طریق نمونهگیری خوشهای انتخاب شدند. شرکتکنندگان پرسشنامههای ارزیابی چندبعدی آگاهی بینابینی (MAIA)، پرسشنامه پذیرش و عمل-II (AAQ-II)، زیرمقیاس روانرنجوری از پرسشنامه پنج عاملی نئو (NEO-FFI) و مقیاس دشواری در تنظیم هیجان (DERS) را تکمیل کردند. دادهها با استفاده از نرمافزارهای SPSS-26 و AMOS-24 تجزیه و تحلیل شدند. نتایج: نتایج نشان داد که مدل پیشنهادی برازش خوبی دارد (GFI= 0.950، CFI= 0.976، CMIN/df= 1.94، RMSEA= 0.060) و 47 درصد از واریانس اجتناب تجربهای را از طریق مسیرهای مستقیم و غیرمستقیم تبیین میکند. یافتهها نشان داد که آگاهی بینابینی به طور مستقیم اجتناب تجربهای را پیشبینی میکند (β= 0.127، P< 0.05) و به طور غیرمستقیم آن را از طریق میانجیگری متوالی روانرنجوری و دشواری در تنظیم هیجان پیشبینی میکند (β= -0.319، P< 0.05). روانرنجوری به تنهایی به طور قابل توجهی واسطه این رابطه بود، در حالی که مشکلات در تنظیم هیجان تنها زمانی که به طور متوالی با روانرنجوری ترکیب میشدند، به میانجیگری کمک میکردند. نتیجهگیری: این یافتهها بر پتانسیل متخصصان سلامت روان برای طراحی مداخلاتی با هدف قرار دادن اجتناب تجربی از طریق افزایش آگاهی از درونگرایی، بهبود استراتژیهای تنظیم هیجان و کاهش آسیبپذیریهای مرتبط با روانرنجوری تأکید دارند.
