مناسبات الوس جغتای و ایلخانان در عهد آباقا خان (680-663 ق.)

نویسندگان

1 عضو هیئت علمی گروه تاریخ دانشگاه لرستان

2 دانشجوی کارشناسی ارشد تاریخ دانشگاه لرستان

doi
چکیده

از آنجا که قلمرو ایلخانان از دو سو با دیگر الوس‌های مغولی همسایه بود، مناسبات آنها با این الوس‌ها در تاریخ دوره حاضر از اهمیت فراوانی برخوردار است . در این میان، الوس جغتای به دلیل قرار گرفتن بر سر راه ارتباطی ایلخانان با دربار قاآن بزرگ و همچنین دعاوی توسعه طلبانه در شرق ایران، روابط گسترده‌تری با ایلخانان داشت. به سبب آنکه این روابط رویکردی ستیزه آمیز و خصمانه به خود گرفت، مطالعه شرایط و زمینه‌هائی که روابط میان آنها را شکل داد، ضرورت دارد. الوس جغتای با وجود موقعیت جغرافیائی ویژه، دچار ضعف سیاسی شد و در نتیجه مورد تعرّض دیگر الوس‌ها قرار گرفت. در پی آن، ایلات این الوس به دلیل ناتوانی در تأمین مایحتاج زندگی و کمبود مرتع و چراگاه برای احشام به تنگنا افتادند. موقعیت مناسب خراسان، تصرف آن ایالت را به عنوان راه خروج از مشکلات الوس در پیش چشم براق خان جغتائی جلوه‌گر ساخت. اما با واکنش آباقاخان، این تعرض با شکست مواجه شد و تا آخر عهد آباقاخان تکرار نگردید.