بررسی تغییرات برخی فراسنجه‌های بیوشیمیایی خون در ماه‌های مختلف آبستنی میش‌های لری‌بختیاری

نویسندگان

1 دانش آموخته دکترای عمومی دامپزشکی، دانشکده دامپزشکی، دانشگاه لرستان، خرم آباد، ایران.

2 استاد، گروه علوم درمانگاهی، دانشکده دامپزشکی، دانشگاه لرستان، خرم‌آباد، ایران.

3 استادیار، گروه علوم درمانگاهی، دانشکده دامپزشکی، دانشگاه لرستان، خرم-آباد، ایران.

4 استادیار، گروه علوم دامی، دانشکده کشاورزی، دانشگاه لرستان، خرم‌آباد، ایران.

doi
10.22059/jap.2021.321909.623607
چکیده

هدف ازانجام این پژوهش، بررسی تغییرات برخی فراسنجه­های بیوشیمیایی خون درمیش نژاد لری‌بختیاری قبل از جفت­گیری و ماه‌های مختلف آبستنی و تأثیر تعداد جنین براین فراسنجه­ها بود. بدین منظور 20 رأس میش نژاد لری‌بختیاری انتخاب و با قوچ­های بارور جفت­گیری داده شدند. یک ماه قبل ازجفت­گیری و هم‌چنین در ماه­های اول تا پنجم آبستنی نمونه خون از میش­ها اخذ و فراسنجه­های بیوشیمیایی و آنزیمی شامل کلسیم، فسفر، منیزیم، اوره، کراتینین، بیلی­روبین تام، AST، ALP و GGT اندازه‌گیری شدند. غلظت کلسیم و فعالیت AST در زمان‌های موردمطالعه ثابت بوده ولی در ماه آخر آبستنی افزایش یافت (p<0/05). غلظت منیزیم در ماه دوم و ماه آخر آبستنی افزایش (p<0/05) و غلظت فسفر در دوره آبستنی نسبت به ماه پیش از جفت­گیری کاهش یافت (p<0/05). غلظت کراتینین در ماه دوم و سوم آبستنی نسبت به دیگر ماه‌های آبستنی کاهش (p<0/05) و غلظت بیلی­روبین تام در ماه چهارم و غلظت اوره در نیمه دوم آبستنی افزایش پیدا کرد (p<0/05). فعالیت GGT تقریباً ثابت بود، اما در ماه چهارم آبستنی کاهش (05/0P<) و فعالیت ALP طی دوره آبستنی به‌طور کلی روند افزایشی داشت (p<0/05). میانگین غلظت فراسنجه­های موردمطالعه در میش­های تک­قلو آبستن تفاوت معنی­داری با دوقلو نداشت (p<0/05). براساس نتایج این مطالعه تغییرات بیوشیمیایی خون در میش‌های نژاد لری‌بختیاری می­تواند برای ارزیابی وضعیت فیزیولوژیکی آن‌ها در دوران آبستنی استفاده شود.