فهرست نشریات علمی دسترسی آزاد ایران

تغییرات کاربری زمین و توسعة شهری از مباحث اساسی در آمایش سرزمین به شمار می‌آیند. مطالعة میزان تغییرات در گذشته و پیش‌بینی این تغییرات در آینده نقشی بسزا در ساماندهی فضاهای شهری دارد. هدف این مطالعه، بررسی تغییرات کاربری اراضی و توسعة شهری در اهواز با رویکرد آمایشی مبتنی بر توسعة متوازن شهری است. تصاویر TM (1989)، ETM+ (2002)، و OLI (2019) ماهوارة لندست پایة تحلیل این روند هستند. جهت شناسایی تغییرات از مدل LCM و برای پیش‏بینی تغییرات از مدل زنجیرة CA-Markov استفاده شد. تصاویر با الگوریتم ماشین بردار پشتیبان روش شیءگرا طبقه‌بندی و نقشه‌های کاربری اراضی سه سنجنده با چهار کلاس پوشش گیاهی، نواحی بایر، نواحی ساخته‌شده، و پهنه‌های آب تهیه شد. افزایش دقت نقشه‌ها با بهره‌گیری از دو شاخص NDVI و SAVI به طور مجزا در طبقه‌بندی تصاویر صورت پذیرفت. کارایی هر شاخص از طریق ضرایب کاپا و صحت کلی نقشه‌های کاربری اراضی تعیین شد و سپس با استفاده از نقشه‌های مربوط به شاخص برتر بررسی تغییرات انجام گرفت. یافته‌ها نشان داد نقشه‌های مربوط به شاخص SAVI از صحت بیشتری برخوردارند. ازین‌رو، در بررسی تغییرات کاربری زمین به کار رفتند. نتایج مدل LCM نشان داد در بازة 1989 تا 2002 میزان 92/2604 هکتار و در بازة 2002 تا 2019 میزان 77/3174 هکتار به نواحی ساخته‌شده افزوده شده است. در هر دو بازه، بیشترین تغییرات در تبدیل اراضی بایر به نواحی ساخته‌شده و کمترین تغییرات در تبدیل نواحی ساخته‌شده به پهنه‌های آبی بوده است. نتایج مدل CA-Markov تا سال 2029 نیز حاکی از ادامة روند افزایش نواحی ساخته‌شده بود؛ طوری که در د‌َه سال میزان 82/2238 هکتار به نواحی ساخته‌شده الحاق می‌یابد و مساحت آن به 63/12345 هکتار در سال 2029 می‌رسد.