مقایسه اثربخشی هم‌افزایی درمان شناختی-رفتاری و تحریک جریان مستقیم فراجمجمه‌ای قشر پیش‌پیشانی پشتی-جانبی بر علائم بالینی و عملکردهای عصبی-روانشناختی در مصرف‌کنندگان مت‌آمفتامین

نویسندگان

1 Assistant professor of psychology, Faculty of Educational Sciences and Psychology, Islamic Azad University, Bojnord Branch, Bojnord, Iran.

2 Ph.D. student in psychology, Faculty of Educational Sciences and Psychology, Islamic Azad University, Bojnord Branch, Bojnord, Iran.

3 Department of Clinical Psychology, Psychiatry and Behavioral Sciences Research Center, Mashhad University of Medical Sciences, Mashhad, Iran.

doi
10.22038/JFMH.2025.86811.3229
چکیده

مقدمه: مت‌آمفتامین (کریستال مت) یک ماده محرک بسیار اعتیادآور با اثرات مخرب بر ذهن و بدن انسان است. هدف از این پژوهش بررسی اثربخشی هم‌افزایی درمان شناختی-رفتاری (CBT) و تحریک جریان مستقیم فراجمجمه‌ای (tDCS) قشر پیش‌پیشانی پشتی-جانبی (DLPFC) بر علائم بالینی و عملکردهای عصبی-روانشناختی در مصرف‌کنندگان مت‌آمفتامین بود. روش‌ کار: جامعه آماری شامل کلیه بیماران مبتلا به علائم بالینی اختلال مصرف شیشه (مت‌آمفتامین) بود که از سال 1401 تا 1402 به مراکز ترک اعتیاد در مشهد، ایران، مراجعه کرده بودند. 40 بیمار با استفاده از نمونه‌گیری در دسترس انتخاب و به طور تصادفی در 3 گروه آزمایش (CBT، tDCS، CBT + tDCS) و 1 گروه کنترل (هر گروه 10 نفر) قرار گرفتند. داده‌ها با استفاده از آمار توصیفی، آزمون t مستقل، آنالیز واریانس و ANCOVA تجزیه و تحلیل شدند. یافته‌ها: یافته‌ها نشان داد که مداخلات درمانی مؤثر بودند، به ویژه CBT و CBT + tDCS اثرات معنی‌داری (P< 0.05) بر کاهش علائم بالینی و بهبود عملکردهای نوروسایکولوژیک در مصرف‌کنندگان مت‌آمفتامین داشتند. نتیجه‌گیری: نتایج نشان داد که همه مداخلات، علائم بالینی را کاهش داده و منجر به بهبود عملکردهای نوروسایکولوژیک، به ویژه در گروه‌های درمان شناختی-رفتاری و درمان شناختی-رفتاری به همراه tDCS، شده‌اند.