اثربخشی درمان شناختی مبتنی بر ذهن آگاهی بر نشخوار فکری، تحمل پریشانی و ابعاد فرا هیجانی منفی در افراد مبتلا به سوء مصرف مواد

نویسندگان

1 Ph.D. student of psychology, Department of Psychology, Neyshabur Branch, Islamic Azad University, Neyshabur, Iran.

2 Assistant professor, Department of Psychology, Neyshabur Branch, Islamic Azad University, Neyshabur, Iran.

3 Associate professor, Department of Psychology, Neyshabur Branch, Islamic Azad University, Neyshabur, Iran.

4 Assistant professor, Department of Psychology, Neyshabur Branch, Islamic Azad University, Neyshabur, Iran.

doi
10.22038/JFMH.2025.81064.3143
چکیده

مقدمه: هدف از پژوهش حاضر بررسی اثربخشی درمان شناختی مبتنی بر ذهن آگاهی (MBCT) بر نشخوار فکری، تحمل پریشانی و ابعاد فرا هیجانی منفی در افراد مبتلا به سوء مصرف مواد بود. روش‌ کار: جامعه آماری شامل کلیه افراد مبتلا به سوء مصرف مواد بود که در سال 1402 به مراکز ترک اعتیاد در مشهد، ایران مراجعه کرده بودند. سه مرکز ترک اعتیاد انتخاب شدند. با استفاده از روش نمونه‌گیری در دسترس و بر اساس نمرات پرسشنامه تفکر تکرارشونده (نشخوار فکری)، مقیاس تحمل پریشانی و مقیاس ابعاد فرا هیجانی در پیش‌آزمون، 40 فرد مبتلا به سوء مصرف مواد انتخاب و به طور تصادفی در دو گروه 20 نفره قرار گرفتند. گروه آزمایش MBCT دریافت کرد، در حالی که گروه کنترل هیچ درمانی دریافت نکرد. داده‌ها با استفاده از تحلیل واریانس چند متغیره (MANOVA) با اندازه‌گیری‌های مکرر تجزیه و تحلیل شدند. یافته‌ها: یافته‌ها نشان داد که MBCT نمرات نشخوار فکری، تحمل پریشانی و ابعاد فراهیجانی منفی را در مراحل پس‌آزمون و پیگیری یک ماهه در گروه آزمایش در مقایسه با گروه کنترل به طور معنی‌داری تغییر داده است (0.05>P). نتیجه‌گیری: بنابراین، درمان شناختی مبتنی بر ذهن آگاهی در کاهش نشخوار فکری و ابعاد فراهیجانی منفی و افزایش تحمل پریشانی در افراد مبتلا به سوءمصرف مواد مؤثر است.