اعتبارسنجی پرسشنامه رفتار کمتحرک اوقات فراغت جوانان در بین دانشآموزان دبیرستانی در ایران
نویسندگان
1 Ph.D. student of educational psychology, Department of Psychology, Qeshm Branch, Islamic Azad University, Qeshm, Iran.
2 Assistant professor, Department of Psychology, Qeshm Branch, Islamic Azad University, Qeshm, Iran.
3 Assistant professor, Department of Psychology, Qeshm Branch, Islamic Azad University, Qeshm, Iran.
doi
10.22038/JFMH.2025.82050.3158چکیده
مقدمه: رفتار کمتحرک، که با فعالیتهای کممصرف انرژی مشخص میشود، در سطح جهان، از جمله در ایران، افزایش یافته است و منجر به خطرات مختلف سلامتی میشود. ارزیابی این رفتارها برای توسعه مداخلات مؤثر بسیار مهم است. هدف این مطالعه، اعتبارسنجی پرسشنامه رفتار کمتحرک اوقات فراغت جوانان (YLSBQ) در بین دانشآموزان دبیرستانی است.روش کار: این مطالعه مقطعی، YLSBQ را در بین 983 دانشآموز دبیرستانی در بندرعباس، ایران، در سالهای 2022-2023 اعتبارسنجی کرد. شرکتکنندگان از طریق نمونهگیری خوشهای چند مرحلهای از 20 دبیرستان انتخاب شدند. اعتبار محتوا با استفاده از نسبت اعتبار محتوا (CVR) و شاخص اعتبار محتوا (CVI) ارزیابی شد. اعتبار همزمان با استفاده از پرسشنامه شایستگی حرکتی نوجوانان (AMCQ) بررسی شد. روایی سازه از طریق تحلیل عاملی اکتشافی (EFA) و تحلیل عاملی تأییدی (CFA) ارزیابی شد، در حالی که پایایی با استفاده از آلفای کرونباخ، پایایی آزمون-بازآزمون و پایایی دو نیمهسازی ارزیابی شد.نتایج: YLSBQ روایی محتوایی قوی نشان داد (CVR: 0.64-1.00، CVI: 0.64-0.91). روایی همزمان با AMCQ معنیدار بود (r= 0.71، P= 0.01). EFA چهار عامل را شناسایی کرد که 67.90٪ از واریانس را توضیح میدادند. CFA برازش مدل را تأیید کرد (χ²= 80.31، RMSEA= 0.046، CFI= 0.99). پایایی عالی بود (آلفای کرونباخ= 0.914، آزمون-بازآزمون r= 0.91، ضرایب لامبدا: 0.792-0.947).نتیجهگیری: پرسشنامه رفتار کمتحرک اوقات فراغت جوانان ابزاری روا و پایا برای ارزیابی رفتارهای کمتحرک در بین جوانان ایرانی است.
