اثر عصاره گیاه مارچوبه بر کیفیت منی قوچ عربی طی ذخیره‌سازی به حالت مایع در دمای چهار درجه سانتی‌گراد

نویسندگان

1 دانش‌آموخته کارشناسی ارشد، گروه علوم دامی، دانشکده علوم دامی و صنایع غذایی، دانشگاه کشاورزی و منابع طبیعی خوزستان، ملاثانی، ایران.

2 دانشیار، گروه علوم دامی، دانشکده علوم دامی و صنایع غذایی، دانشگاه کشاورزی و منابع طبیعی خوزستان، ملاثانی، ایران.

3 دانشیار، گروه علوم دامی، دانشکده علوم دامی و صنایع غذایی، دانشگاه کشاورزی و منابع طبیعی خوزستان، ملاثانی، ایران.

doi
10.22059/jap.2021.325561.623624
چکیده

هدف از این پژوهش، بررسی تأثیر عصاره مارچوبه بر کیفیت منی قوچ عربی در زمان‌های مختلف ذخیره‌سازی به حالت مایع در دمای چهار درجه سانتی‌گراد‌ بود. اسپرم­گیری از 10 راس قوچ نژاد عربی با متوسط سن2/5 سال به‌طور هفتگی (هر هفته یکبار) به‌مدت شش هفته انجام شد. پس از افزودن سطوح صفر، 1/5، سه و 4/5 درصد عصاره مارچوبه به رقیق­کننده منی، فراسنجه­های کیفی اسپرم در زمان‌های صفر، 24، 48 و 72 ساعت از نگهداری تیمارها به حالت مایع مورد ارزیابی قرار گرفتند. در زمان صفر، زنده­مانی اسپرم در رقیق‌کننده حاوی سه درصد عصاره مارچوبه بیش‌تر از رقیق‌کننده حاوی سطوح صفر و 4/5درصد عصاره بود (p<0/05). پس از 24 ساعت ذخیره‌سازی منی، فراسنجه‌های تحرک کل، جنبایی پیشرونده، سلامت غشای پلاسمای اسپرم و زنده‌مانی اسپرم، در رقیق‌کننده حاوی1/5 و سه درصد عصاره بالاتر بودند (p<0/05). فراسنجه­های کیفی اسپرم در 48 ساعت پس از اسپرم­گیری و ذخیره‌سازی در رقیق‌کننده حاوی سه درصد عصاره معنی­دار و عملکرد بهتری داشتند (p<0/05). بالاترین میزان سلامت غشایی پلاسمایی، جنبایی پیش‌رونده و تحرک کل اسپرم در 72 ساعت پس از ذخیره‌سازی اسپرم، در رقیق‌کننده حاوی سه درصد عصاره مشاهده شد (p<0/05). براساس نتایج حاصل در این مطالعه استفاده از عصاره مارچوبه در رقیق‌کننده به میزان سه درصد کیفیت اسپرم قوچ‌های عربی پس از شرایط سردسازی را بهبود می‌بخشد.