گزینش مخاطب درون متنی شعر مشروطه (برپایهی تجربههای شخصی شاعران)
نویسندگان
1 دانشیار دانشگاه اراک
doi
10.22054/ltr.2012.6566چکیده
جستار حاضر چگونگی گزینش مخاطب درون متنی را براساس تجربههای شخصی چند شاعر برجستهی عصر مشروطه بررسی میکند. پرسشهایی که این پژوهش میکوشد به آنها پاسخ دهد عبارت است از اینکه: 1ـ هریک از شاعران مورد نظر، در گزینش مخاطب بیشتر تحتتأثیر چه جنبههایی از تجربههای شخصی بودهاند؟ 2ـ آیا تجربههای شخصی متفاوت، باعث تمایز سبک ایشان در گزینش مخاطب شده است؟ روش کار در این پژوهش به شیوهی استنتاجی بوده، ابتدا با مطالعهی دقیق دیوان شاعران دورهی مشروطه، انواع مخاطب با محوریت مخاطب درون متنی دسته بندی، تقسیم و تعریف شده است. سپس اطلاعات زندگینامهای این شاعران، به عنوان دادههایی برای مبحث تجربیات شخصی در نظر گرفته شده که این اطلاعات در چهار محور: خانواده، تحصیلات و مطالعات، اعتقادات و باورها، نقشهای اجتماعی ارائه شده، تأثیر این تجربهها در گزینش مخاطب درون متنی مورد بررسی قرار گرفتهاند. نتیجهی پژوهش بیانگر آن است که تجربههای شخصی شاعران، موجب تمایز سبکی ایشان در گزینش مخاطب میشود؛ با دقت در چگونگی این گزینش میتوان به اندیشه و جهانبینی هنرمند نزدیکتر شد. همچنین توجّه به ساختار و بسامد انواع مخاطب درونمتنی، هویت مخاطب بالقوه یا آرمانی شاعر را نشان میدهد