آیرونی و تفاوت آن با طنز و صنایع بلاغی مشابه
نویسندگان
1 دانشجوی دانشگاه علامه طباطبائی
doi
10.22054/ltr.2010.6504چکیده
آیرونی (Irony) اصطلاحی ادبی است که معاصران کوشیدهاند آن را به کلماتی نظیر طنز، طعنه، کنایه، کنایۀ طنزآمیز، تهکّم، تجاهلالعارف، استهزاء، وارونهگویی، پنهانسازی و ... ترجمه کنند، اما در این مقاله خواهید دید که هرکدام از این واژهها فقط بخشی از مفهوم آیرونی را در نظر مخاطب میآورد. این مقاله بر آن است تا تفاوت آیرونی را با طنز، طعنه، کنایه و صنایع بدیعی و بلاغی مشابه با آیرونی توضیح دهد. طنز یکی از انواع ادبی است که با انواع دیگری مثل هزل، هجو، کمدی و شوخطبعی و فکاهیات مشابهتهایی دارد؛ برای تعریف اصطلاح طنز ناگزیر به معرفی اجمالی این اصطلاحات شده و در ادامه تفاوت بنیادی طنز و آیرونی را شرح دادهایم. سپس به شناخت آیرونی و انواع گوناگون آن پرداختهایم و برای شناخت تفاوت آن با اصطلاحات بدیعی و بلاغی مشابه، بهسراغ علوم بدیع، بیان و معانی رفته، صنایع مشابه با آیرونی را استخراج و معرفی کرده و تفاوت هرکدام را با آیرونی توضیح دادهایم. در پایان، نگارنده بههمراه خواننده به شناخت نسبتاً خوبی از آیرونی میرسد، زیرا شناخت هر اصطلاح و مفهومی در گرو شناخت تفاوت آن مفهوم با مفاهیم و اصطلاحات مشابه است و برپایۀ این بررسی آیرونی را نمیتوان به طنز، طعنه و کنایه ترجمه کرد.
