پیوندهای روستاییـ شهری، شبکة بازارهای دورهای و توسعة ناحیهای (مورد مطالعه: سکونتگاههای پیرامونی کلانشهر تهران)
نویسندگان
1 استادیار، گروه جغرافیای انسانی، دانشگاه شهید بهشتی، تهران، ایران
2 استادیار، گروه جغرافیای انسانی، دانشگاه شهید بهشتی، تهران، ایران
doi
10.22059/jtcp.2014.53202چکیده
پیوندهای روستایی ـ شهری در قالب شبکههای تعاملی منطقهای طی دو دهة اخیر، بهویژه در متون جغرافیایی تجزیهوتحلیل شده است. در حوزة پیوندهای اقتصادی، میتوان شبکة بازارهای دورهای را یکی از مهمترین بازارها قلمداد کرد که در شرایط پایدار اجتماعی ـ اقتصادی به عملکردهای دوسویه و مثبت منجر میشود. هدف اصلی پژوهش حاضر بررسی نقش شبکة بازارهای دورهای در توسعة ناحیهای در پیرامون کلانشهر تهران است. این تحقیق به شیوة توصیفی ـ تحلیلی با شرکت 199 غرفهدار و 384 خریدار در 49 بازار دورهای پیرامون کلانشهر تهران انجام گرفت. برای سنجش عوامل مؤثر بر شکلپذیری شبکة بازارهای دورهای، پنج شاخص اندازة جمعیت، سهم عمدهفروشان شهری، سهم فروشندگان دورهگرد شهری و روستایی، سهم محصولات کشاورزی و غیرکشاورزی و سهم شبکة حملونقل درونناحیهای انتخاب شد. نتایج نشان داد اندازة جمعیت و ایفای نقش همگرای فروشندگان دورهگرد شهری و روستایی در ارتباط با گسترش شبکة حملونقل درونناحیهای در برپایی و دوام شبکة بازارهای دورهای روستایی ـ شهری و توسعة ناحیهای اثرگذار است. توجه به ارتقای شاخصهای سهم عرضة مستقیم محصولات کشاورزی و غیرکشاورزی روستایی به این بازارها به منظور توسعة متوازن روستایی ـ شهری پیشنهاد میشود.