فهرست نشریات علمی دسترسی آزاد ایران

یکی از مولفه‌های‌ پایداری اقتصادی و اجتماعی وابسته به امنیت آبی، امنیت غذایی است. اقلیم خشک و نیمه‌خشک و کاهش قابل توجه منابع آبی تجدیدپذیر ایران، چالشی جدی در تأمین پایدار مواد غذایی را ایجاد نموده است. در چنین شرایطی، ارتقای بهره‌وری آب کشاورزی ضرورتی اجتناب‌ناپذیر است که تضمین‌کننده تولید کافی و پایدار محصولات کشاورزی خواهد بود. در این پژوهش، به تحلیل «سند ملی آمایش سرزمین»، «سند ارتقای بهره‌وری بخش کشاورزی»، «سند دانش‌بنیان امنیت غذایی»، «نقشه راه آب کشور» و «قانون برنامه پنج‌ساله هفتم پیشرفت»، مقایسه آن‌ها با اسناد مرتبط سایر کشورها و بررسی علل ناکارآمد بودن این سیاست‌ها پرداخته شده است. نتایج تحلیل کیفی نشان می‌دهد که عامل «ضعف حکمرانی و نبود هماهنگی نهادی» با سهم 02/32% و تأکید در تمامی پژوهش‌های مورد بررسی، مهم‌ترین چالش شناسایی‌شده است. پس از آن، عواملی مانند «سیاست‌های سطحی» با81/15%، «ابزارهای ناکارآمد اقتصادی» با 61/15% و «زیرساخت فنی و اطلاعاتی ضعیف» با 22/15% قرار دارند، که همگی بازتاب‌دهنده موانع ساختاری و مدیریتی نظام سیاست‌گذاری‌ می‌باشند. از طرفی، عامل «کمبود منابع مالی» تنها با 19/1% سهم توجه کمتری را به خود جلب کرده است و به نظر می‌رسد لازم است در آینده بیشتر مورد بررسی قرار گیرد. یافته‌های این پژوهش با تمرکز بر «ضعف حکمرانی و نبود هماهنگی نهادی» به‌عنوان عامل محوری ناکارآمدی سیاست‌های بهره‌وری آب، راه‌حل‌های مسئله را به‌صورت هدفمند و متمرکز بر اصلاح ساختارهای نهادی و بهبود تعاملات سازمانی پیشنهاد می نماید.