پیشبینی رفتار اخلاقی براساس هوش اخلاقی و ویژگیهای شخصیتی: نقش میانجی سازه خود –فراروی
نویسندگان
1 Associate professor, Department of Psychology, Faculty of Economic and Social Science, Bu Ali Sina University, Hamedan, Iran
2 Assistant professor, Department of Psychology, Faculty of Economics and Sciences Social, Bu- Ali Sina University, Hamadan, Iran.
3 Associate professor, Department of Psychology, Faculty of Humanities and Social Sciences, University of Mazandaran, Babolsar, Iran.
4 PhD. student in educational psychology, Faculty of Economics and Sciences Social, Bu- Ali Sina University, Hamadan, Iran
doi
10.22038/jfmh.2021.18995چکیده
مقدمه: هدف این پژوهش، پیشبینی رفتار اخلاقی براساس هوش اخلاقی و ویژگیهای شخصیتی با میانجیگری سازه خود-فراروی بود.روش کار: جامعهی آماری این مطالعه توصیفی-همبستگی شامل تمام دانشجویان دانشگاه بوعلی سینا در سال تحصیلی 400-1399 بود. تعداد 285 نفر، مقیاسهای رفتار اخلاقی، هوش اخلاقی، شخصیت هگزاکو و مقیاس خود - فراروی را تکمیل کردند. تحلیل دادهها با مدل معادلات ساختاری با نرمافزار لیزرل انجام شد.یافته ها: مدل پیشنهادی با دادههای تجربی برازش مناسبی دارد (94= GFI، 93= IFI، 95= CFI). نتایج تحلیل ضرایب رگرسیونی در مدل معادلات ساختاری نشان داد که اثر هوش اخلاقی (01/0, P< 41/0β= )، صداقت- فروتنی (01/0, P< 27/0 β=)، وظیفهشناسی (01/0, P< 30/0 β=) و تجربهگرایی (01/0, P< 24/0 β=) بر خود-فراروی، و اثر هوش اخلاقی (01/0, P< 49/0β= )، صداقت- فروتنی (01/0, P< 25/0 β=)، وظیفهشناسی (01/0, P< 23/0 β=) و تجربهگرایی (01/0, P< 21/0 β=) و اثر خود-فراروی (01/0, P< 43/0 β=) بر رفتار اخلاقی مثبت و معنادار بودند. نتایج حاصل از آزمون سوبل نشان داد که متغیر خود - فراروی در ارتباط بین هوش اخلاقی (01/0, P< 30/7 Z=)، و صداقت- فروتنی (01/0, P< 29/5 Z=)، وظیفهشناسی (01/0, P< 61/4 Z=) و تجربه گرایی (01/0, P< 16/4 Z=) با رفتار اخلاقی نقش واسطهای معناداری دارد.نتیجهگیری: به نظر می رسد خود-فراروی نقش میانجی در رابطه میان هوش اخلاقی و ویژگیهای شخصیتی با رفتار اخلاقی بازی میکند. یافتههای این پژوهش میتواند تلویحات تازهای در زمینه رفتار اخلاقی در موقعیتهای گوناگون به همراه داشته باشد.
