بررسی تأثیر معیار موهرکولمب و هوک براون بر منحنی عکس‌العمل زمین

doi
چکیده

روش همگرایی- همجواری یکی از روش­های موثر در طراحی و محاسبه نگهداری حفریات زیرزمینی دایروی­می‌باشد. در این روش فرض می­گردد که تونل در محیط پیوسته،همگن، ایزوتروپ و تحت میدان تنش هیدروستاتیک قرار دارد. معیار شکست انتخاب‌شده برای تحلیل توده سنگ بر ابعاد ناحیه پلاستیک، میدان تنش و جابجایی­های ناشی از حفاری تونل تأثیر می‌گذارد. براون و همکاران یک روش عددی گام به گام بر پایه معیار  هوک براون برای تحلیل میدان تنش و جابجایی اطراف تونل ارائه دادند. در این تحقیق روش گام به گام مشابهی برای معیار موهرکولمب توسعه داده شده است. سپس به مقایسه اثر معیارهای هوک براون و موهرکولمب بر منحنی عکس‌العمل زمین برای مدل‌های رفتاری مختلف توده­سنگ پرداخته می­شود. در نهایت نتایج آنالیز حساسیت هر یک از دو معیار نسبت به پارامترهایشان ارائه می­گردد. مقایسه جابجایی‌های نسبی ناشی از تغییرات پارامترهای مقاومتی معیارهای موهرکولمب و هوک براون نشان می‌دهد که معیار موهرکولمب  نسبت به تغییرات پارامترهای مقاومتی حداقل 5 برابر حساس­تر از معیار هوک براون است. بعلاوه تغییرات پارامترهای مقاومتی منجر به تغییر شکل بیشتر توده­های باکیفیت متوسط  (محیط دارای رفتار کرنش نرم شونده) می­شود، بنابراین باید سعی گردد تا آنجا که ممکن است مقاومت ذاتی توده­سنگ را برای چنین محیط­هایی با روش­های آتشباری کنترل شده یا حفاری مکانیزه حفظ نمود.