فهرست نشریات علمی دسترسی آزاد ایران

خشک‌شدن دریاچه ارومیه از دغدغه‌‎های اصلی جامعه دانشگاهی، طرفداران محیط‌زیست و مردم عادی به خصوص ساکنین حوضه دریاچه ارومیه است. خشک شدن این دریاچه تبعات فراوان اقتصادی، اجتماعی، زیست‌­محیطی و بهداشتی داشته و پیش‌‎بینی می‌شود نظام مدیریتی کشور را با چالش­‌های عمده‌­ای از جمله چالش مهاجرت جمعیتی روبرو کند. در این پژوهش برای اولین بار از دیدگاه علم‌‎سنجی مقالات منتشره مرتبط با دریاچه ارومیه در نشریات داخلی که به زبان فارسی هستند، مورد بررسی و تحلیل قرار گرفت. بدین منظور از ابزارهای متداول در علم‌‎سنجی و داده­‌های پایگاه استنادی علوم جهان اسلام استفاده شد. سعی شد با پاسخ به 9 سؤال طرح شده در این ارتباط الگوهای درون داده‌­های موجود کشف و تحلیل شود. براساس نتایج بدست آمده بین سال­های 1378 تا 1401 در مجموع 998 پژوهشگر تعداد 1005 مقاله در ارتباط با موضوع دریاچه ارومیه منتشر کرده‌­اند. در این میان، جواد بهمنش از دانشگاه ارومیه با 28 مقاله (2/79 درصد کل مقاله­‌ها) برترین نویسنده از نظر تعداد مقاله به شمار می‌­رود. همچنین، دانشگاه ارومیه با تعداد 250 عنوان و دانشگاه تبریز با 162 عنوان مقاله پرکارترین دانشگاه­‌هایی بودند که در مورد دریاچه ارومیه مقاله منتشر کرده‌­اند. این موضوع نشان می‌دهد خشک‌شدن دریاچه ارومیه از مهم‌ترین دغدغه‌­های دانشگاه­‌های آذربایجان در دو ساحل غربی و شرقی دریاچه ارومیه بوده ­است. مجله تحقیقات منابع آب ایران که توسط انجمن علوم و مهندسی منابع آب ایران منتشر می‌­شود با تعداد 39 مقاله بالاترین تعداد مقاله را در حوزه موضوعی دریاچه ارومیه منتشر کرده است. نتایج نشان داد در مجموع واکنش جامعه دانشگاهی به مسئله خشکیدگی دریاچه ارومیه از حیث انجام کارهای پژوهشی و انتشار نتایج آن در سطح قابل قبولی قرار دارد. بنابراین با توجه به پتانسیل علمی جامعه مهندسی آب در کشور در برخورد با بحران­‌های آب و محیط­‌زیست، دولت و زیرمجموعه‌­های آن می‌­توانند با اعتماد بیشتری از نتایج پژوهش‌­های دانشگاهیان برای حل بحران­‌های پیش­رو بهره‌­مند شوند. در این راستا ارگان­‌های ذیربط می‌توانند از پژوهشگران و شبکه­‌های هم‌­تألیفی شناسایی‌­شده در این پژوهش برای تشکیل کارگروه‌­ها و اتاق­‌های فکر استفاده نمایند.