مدلیابی معادلات ساختاری پیشایندها و پسایندهای رفتارهای فرانقش کارکنان دستگاه اجرایی استان کرمان
نویسندگان
1 دانشیار، گروه مدیریت دولتی، دانشکده مدیریت، دانشگاه پیامنور، تهران، ایران.
2 دانشجوی دکتری مدیریت دولتی، گروه مدیریت، دانشکده مدیریت، دانشگاه آزاد اسلامی واحد سردار قاسم سلیمانی، کرمان، ایران.
3 استادیار، گروه مدیریت دولتی، دانشکده ادبیات و علوم انسانی، دانشگاه آزاد اسلامی واحد شهید سردار قاسم سلیمانی، کرمان، ایران.
doi
10.48311/ormr.2025.107366.0چکیده
زمینه و هدف: رفتارهای فرانقش در تحقق اهداف سازمانی، سلامت فردی و اجتماعی نقش ویژهای ایفا میکند. بنابراین یکی از مهمترین و شایعترین مباحث قابل بررسی و پژوهش در مطالعات سازمانی تلقی میشوند. ازاینرو، هدف انجام این پژوهش پیشایندها و پسایندهای رفتارهای فرانقش کارکنان است.روششناسی: روش پژوهش توصیفی- همبستگی بود. جامعه آماری شامل تمامی کارکنان دستگاه اجرایی استان کرمان در سال 1403 بودند که از بین آنها 728 نفر با روش نمونهگیری طبقهای انتخاب شدند. ابزار گردآوری اطلاعات شامل پرسشنامه 248 پرسشی محققساخته با روایی 756/0 و پایایی 96/0 بوده است. برای تجزیهوتحلیل دادهها از مدلیابی معادلات ساختاری و نرمافزار SPSS و AMOS استفاده شد.یافتهها: یافتهها نشان داد که الگو پیشایندها و پسایندهای رفتارهای فرانقش کارکنان دستگاه اجرایی استان کرمان از برازش قابل قبولی برخوردار است. نتیجهگیری: براساس نتایج پژوهش خصوصیات فردی، ویژگی های سازمان، شرایط شغلی، حمایت، پاداش بهعنوان شرایط علی بر راهبردهای اجرای رفتارهای فرانقش با مؤلفههای معنویتگرایی، پشتیبانی، استقرار سیستمهای اطلاعاتی، ارزیابی عملکرد، آموزش، انعطافپذیری و هدفگذاری تأثیر معنادار دارند. اجرای رفتارهای فرانقش پیامدهای عمومی، سازمانی و فردی دارند. توجه با نتایج پژوهش الگوی ارائهشده برای رفتارهای فرانقش کارکنان، یک الگوی جامعی است که با بهکارگیری آن میتوان در راهبرد انجام رفتارهای فرانقش بهوسیله کارکنان گامهای مثبتی برداشت.