نوا: دادگان موسیقی سنتی ایرانی برای تشخیص دستگاه و سازهای اصیل ایرانی
نویسندگان
1 دانشکده ریاضی، آمار و علوم کامپیوتر، پردیس علوم، دانشگاه تهران، تهران، ایران
2 دانشکده ریاضی، آمار و علوم کامپیوتر، پردیس علوم، دانشگاه تهران، تهران، ایران
3 دانشکده ریاضی، آمار و علوم کامپیوتر، پردیس علوم، دانشگاه تهران، تهران، ایران
doi
10.22034/jasp.2019.10444چکیده
در دنیا پژوهشهای بسیاری در حوزه پردازش سیگنال موسیقی به منظور بازیابی محتوای موسیقی بر مبنای محتوا انجام شده است. متأسفانه پژوهشهای انجام شده در زمینه پردازش رایانهای موسیقی سنتی ایرانی بسیار اندک است که یکی از دلایل اصلی آن را میتوان نبود دادگان برشمرد. در این پژوهش، یک دادگان برای دو مسئله اساسی حوزه موسیقی سنتی ایرانی، یعنی تشخیص دستگاه و تشخیص ساز معرفی شده است که از جامعیت و تنوع لازم برخوردار است و به نام "دادگان نوا" نامگذاری شده است. این دادگان شامل صدای پنج ساز متداول سنتی ایرانی در هفت دستگاه است که توسط چهل هنرمند نواخته شده است. در ادامه برای پرداختن به دو مسئله تشخیص ساز و دستگاه، سامانهای پیشنهاد داده شده است که در بخش استخراج ویژگی آن از سیگنال موسیقی ورودی، ضرایب کپسترال بر مبنای مقیاس مل استخراج میشود و دنباله بردارهای ویژگی حاصل، به کمک روش بردار هویت به یک بردار با طول ثابت تبدیل میشود. در بخش دستهبندی، بردار هویت حاصل از موسیقی ورودی به یک ماشین بردار پشتیبان داده میشود. بهترین صحت حاصل از تشخیص ساز و دستگاه بر روی دادگان نوا به ترتیب حدود 98 و 34 درصد است که گویای میزان دشواری مسأله تشخیص دستگاه در مقایسه با تشخیص ساز است.
