تلویزیون و تأثیر آن بر هویت دینی، گروهی و جنسیتی ایرانیان (مطالعۀ نظریۀ کاشت در ایران)
نویسندگان
1 دانشیار گروه معارف اسلامی و فرهنگ و ارتباطات دانشگاه امام صادق (ع)
2 مدرس دانشگاه و پژوهشگر صداوسیما
doi
چکیده
در این نوشتار «نظریۀ کاشت»[1] «جرج گربنر»[2] را با این مضمون که تکرار برنامههای تلویزیون بر ذهن مخاطبانِ پر مصرف تأثیر کاشتی میگذارد، درخصوص مقولههای دینی، گروهی و جنسیتی هویت بررسی کرده و محتوای پیامهای ارائهشده از تلویزیون و نگرش مخاطبان به هویت را با بهرهگیری از روش تحلیلمحتوای تصویر و پیمایش، تحلیل و تبیین کردهایم. نتایج رگرسیون چندمتغیره نشان میدهد برخلاف اینکه تلویزیون ایران دربارۀ هر کدام از مقولههای مورد بررسی هویت، پیامهایی را تولید و پخش میکند، اما این پیامها در کنار سایر عوامل تأثیرگذارند و تلویزیون پس از سایر متغیرهای نظام اجتماعی عاملی تأثیرگذار بر نگرش مخاطبان دربارۀ هویت بوده است. این مقاله که حاصل پژوهشی علمی در مرکز تحقیقات صداوسیماست، نشان میدهد نظریۀ کاشت که بر تأثیرهای قدرتمندانۀ تلویزیون بهویژه بر بینندگان پر مصرف تأکید دارد، در ایران اثبات نمیشود. [1]. Cultivation Theory [2]. George Gerbner