فهرست نشریات علمی دسترسی آزاد ایران

سیل دارای تأثیرات مخرب اقتصادی، اجتماعی، و زیست‌محیطی زیادی است. وقوع این پدیده در غرب و جنوب غرب کشور ایران باعث ایجاد چالش‌­های زیادی برای منطقه و مردم آن شده است. بررسی پایش پارامترهای مؤثر بر این پدیده نقش کلیدی در کاهش مشکلات ناشی از آن دارد. یک از مهم­ترین پارامترهای هیدرولوژیکی مؤثر بر این پدیده مقدار ذخیره کلی آب زمینی (TWS) Total Water Storage  است. هدف از این مقاله به­‌کارگیری داده‌های مربوط به سری زمانی TWS ماهواره‌­های GRACE و GRACE FO و همچنین سری زمانی داده‌­های بارش به‌دست‌آمده از ماهواره TRMM (The Tropical Rainfall Measuring Mission)، برای استخراج شاخص پتانسیل سیل (FPI) Flood Potential Index برای بررسی وقوع سیلاب در منطقه مورد­مطالعه است. محدوده مکانی مورد­بررسی در این تحقیق در حدفاصل 49-45 درجه طول جغرافیایی و 35-30 درجه عرض جغرافیایی است که بسیاری از مناطق غرب و جنوب­‌غربی کشور ایران را دربرمی‌­گیرد و دوره زمانی موردمطالعه از سال 2002 تا اواخر سال 2019 است. در این تحقیق ابتدا آنومالی TWS استخراج‌شده از داده‌­های جفت ماهواره­‌های­ GRACE به کمک معادله توازن آب و داده‌­های بارشی ماهواره TRMM، داده­‌های تبخیر و تعرق سنجنده MODIS و داده­‌های رواناب مدل هیدرولوژی GLDAS اعتبارسنجی شدند. نتایج به‌دست‌آمده برای ماهواره‌های GRACE و GRACE FO به ترتیب مقادیر RMSE و 0/034 و 0/051 متر را به دست دادند. سپس به­‌منظور پیش‌­بینی امکان وقوع سیلاب، فرآیند تعیین مقدار پتانسیل سیل (FPA) Flood Potential Amount با استفاده از داده‌­های TWS ماهواره‌­های GRACE، GRACE FO و داده‌های بارشی ماهواره TRMM در بین سال‌­های 2002 تا اواخر سال 2019 انجام شد. درنهایت از FPA به‌دست‌آمده برای تعیین FPI استفاده شد. نتایج به‌دست‌آمده نشان داد که شاخص FPI قادر به تشخیص بسیاری از سیل‌­های رخ‌داده در منطقه موردمطالعه است.