فهرست نشریات علمی دسترسی آزاد ایران

امروزه خشکسالی به­‌عنوان مخرب­‌ترین و زیان­‌آورترین پیامد ناشی از تغییرات اقلیمی، گستره کره خاکی را به‌صورت فزاینده­‌ای تحت تأثیر قرار داده است. یکی از مه‌م­ترین راهبردهای مواجهه با خشکسالی­‌های ویرانگر، شناخت و سازگاری در برابر آن است که می‌­تواند اثرات منفی خشکسالی را تا حد زیادی کاهش دهد. هدف پژوهش کمّی و کاربردی حاضر، بررسی و تحلیل وضعیت سازگاری کشاورزان با خشکسالی و شناسایی راهکارهای مواجهه با آن است که به‌صورت مطالعه موردی در میان کشاورزان حوضه زاینده‌رود (روستاهای نکو‌آباد، حسن‌آباد، هراتمه، جوشان و مزرعه‌چه) در استان اصفهان انجام‌گرفته است. جامعه آماری پژوهش را نیز کلیه کشاورزان حوضه زاینده‌رود تشکیل می‌دهد که از میان آن­ها، 200 نفر به­‌عنوان نمونه آماری برای دستیابی به اهداف پژوهش به‌صورت کاملاً تصادفی انتخاب شده­‌اند. ابزار اصلی پژوهش برای گردآوری داده‌­های پرسشنامه محقق ساخته است. برای تجزیه‌وتحلیل داده‌­های گردآوری‌شده از آزمون مقایسه میانگین، جدول توزیع فراوانی و فن تحلیل عاملی اکتشافی در نرم‌افزار SPSS استفاده به‌عمل‌آمده است. نتایج پژوهش نشان داد میانگین محاسبه‌شده برای سازگاری کشاورزان در برابر خشکسالی با مقدار 2/165، در سطح 95 درصد اطمینان به لحاظ آماری، پایین­تر از حد متوسط بوده است. نتایج تحلیل عاملی اکتشافی نشان داد شش عامل اصلی به­‌عنوان مهم­ترین راهکار کلیدی برای ارتقای سطح سازگاری و مواجهه با خشکسالی در میان کشاورزان حوضه زاینده­‌رود شناسایی شده است که در مجموع 71/88 درصد از واریانس متغیر وابسته پژوهش را تبیین کرده‌اند. ایـن عوامل به ترتیب اهمیت عبارت‌­اند از: سیاست‌های حمایت مالی- سازمانی (17/533 درصد)، آمـوزشی- ترویجی (12/946 درصد)، فنی- زراعی (12/421 درصد)، زیرساختی (10/697 درصد)، تقویت نهادهای اجتماعی (9/188 درصد) و تقویت مشارکت محلی (9/069 درصد).