مقایسه اثربخشی آموزش مهارتهای اجتماعی و شناختی- عاطفی بر گرایش به رفتارهای خشونتآمیز دانشآموزان مقطع متوسطه
نویسندگان
1 دکترای روانشناسی تربیتی، دانشکده اقتصاد و علوم اجتماعی، دانشگاه بوعلی سینا، همدان، ایران
2 دانشیار گروه روانشناسی، دانشکده اقتصاد و علوم اجتماعی، دانشگاه بوعلی سینا، همدان، ایران
3 کارشناسی ارشد روانشناسی تربیتی، دانشکده اقتصاد و علوم اجتماعی، دانشگاه بوعلی سینا، همدان، ایران
doi
10.22038/jfmh.2019.14326چکیده
مقدمه: این پژوهش باهدف بررسی مقایسه اثربخشی مهارتهای اجتماعی و شناختی- عاطفی بر کاهش گرایش به رفتارهای خشونتآمیز دانشآموزان مقطع متوسطه صورت گرفته است.روشکار: جامعهی آماری این کارآزمایی بالینی شامل دانشآموزان پسر دورهی متوسطهی استانهای تهران و همدان در سال تحصیلی 92-1391 بود. برای انتخاب نمونه در مرحلهی اول از روش نمونهگیری خوشهای چندمرحلهای، و در مرحلهی دوم، از روش جایگزینی تصادفی استفاده شد. ابتدا پرسشنامه خشونت بین فردی (CTS) بر روی دانشآموزان مدارس انتخابشده اجرا شد. سپس تعداد 120 نفر (هراستان 60 نفر) که بالاتر از خط برش قرار داشتند، انتخاب و به صورت تصادفی در گروههای آزمون و شاهد قرار داده شدند (6 گروه 20 نفری). برنامهی آموزش مهارتهای اجتماعی و شناختی- عاطفی در قالب یک دورهی 10 جلسهای اجرا شد. ابزارهای اندازهگیری شامل پرسشنامه خشونت بین فردی (CTS)، پرسشنامه مشخصات اجتماعی، جمعیت شناختی، پرسشنامهی هوشبهر هیجانی بار- ان، مقیاس کنترل عواطف (ECS)، و نسخه دوم مقیاس شیوه مقابله با تعارض «رحیم» (ROCI- II) بودند. جهت تحلیل دادهها از آزمون تعقیبی LSD و آنکووا استفاده شد.یافتهها: بین میزان اثربخشی آموزش مهارتهای اجتماعی و شناختی- عاطفی بر کاهش گرایش به رفتارهای خشونتآمیز دانشآموزان تفاوت وجود دارد (824/2M=، 021/0 = P).نتیجهگیری: به نظر میرسد آموزش مهارتهای شناختی- عاطفی بیش از آموزش مهارتهای اجتماعی بر کاهش گرایش به رفتارهای خشونتآمیز مؤثر میباشد.