بررسی توازن میان امنیت انرژی و سلامت عمومی در حقوق بین الملل سرمایه گذاری با تأکید بر انرژی هسته ای
نویسندگان
1 دانشیار، گروه حقوق عمومی، دانشکدۀ حقوق و علوم سیاسی، دانشگاه تهران، تهران، ایران
2 دانشیار گروه حقوق عمومی، دانشکدۀ حقوق و علوم سیاسی، دانشگاه تهران، تهران، ایران
3 دانشجوی دورۀ دکتری حقوق بینالملل دانشگاه تهران، دانشکدۀ حقوق و علوم سیاسی دانشگاه تهران، تهران، ایران
4 استاد گروه حقوق عمومی و بین الملل، دانشکدۀ حقوق و علوم سیاسی دانشگاه تهران، تهران، ایران
doi
10.22059/ses.2024.380611.1084چکیده
وجود تعادلی ظریف میان امنیت انرژی و سلامت عمومی در بستر حقوق بینالملل سرمایهگذاری، با تمرکز بر صنعت انرژی هستهای مطلوب است. انرژی هستهای تأثیر زیادی بر تأمین انرژی جهان دارد. با اینحال، خطرات زیستمحیطی و بهداشتی مرتبط با این صنعت، از جمله خطر نشت مواد رادیواکتیو و تولید زبالههای هستهای، نگرانیهای جدی را در سطح جهانی ایجاد کرده است. در همین راستا، سرمایهگذاریهای کلان در صنعت هستهای، تعارضهایی را میان منافع سرمایهگذاران و الزامات حفاظت از محیط زیست و سلامت انسان ایجاد کرده است. از ویژگیهای بنیادین حقوق، تنظیم مناسبات اقتصادی و اجتماعی در حوزههای مختلف است. یکی از مؤلفههای مهم تأثیرگذار و تأثیرپذیر در مناسبات اجتماعی، سیاسی و اقتصادی مقولۀ انرژی است. تردیدی در اهمیت انرژی وجود ندارد. مشکلات انرژی همواره برای تمام کشورها یک معضل اساسی است. بهرهبرداری از منابع انرژی در اختیار دولتها است، ولی تحولات جامعۀ بینالمللی و حقوق بینالملل موجب شده است تا محدودیتهایی برای دولتها در بهرهبرداری از منابع انرژی ایجاد شود. استفادۀ بیش از حد از انرژی، جهان را با دو تهدید توأمان روبهرو کرده است: یکی فقدان دسترسی به منابع امن و کافی انرژی با قیمت مناسب و دیگری تهدید سلامت بشر ناشی از مصرف بیش از حد انرژی. در مقالۀ حاضر در صدد هستیم بدانیم چگونه میتوان به این دو نیاز پاسخی متوازن داد که هم جذب سرمایه برای منابع انرژی حاصل آید و هم از اثری که منابع انرژی میتواند بر سلامت عمومی داشته باشد، غافل نباشیم.