مدلسازی و پیشبینی روند مصرف انرژی برق در ایران
نویسندگان
1 کارشناسی ارشد برنامهریزی سیستمهای اقتصادی، دانشگاه صنعتی شاهرود، شاهرود، ایران
2 کارشناسی ارشد برنامهریزی سیستمهای اقتصادی، دانشگاه صنعتی شاهرود، شاهرود، ایران
3 استادیار، دانشکدۀ مهندسی صنایع و مدیریت، دانشگاه صنعتی شاهرود، شاهرود، ایران
doi
10.22059/ses.2024.377117.1081چکیده
پیشبینی روند مصرف انرژی کشور در رفع مشکل ناترازی (شکاف بین عرضه و تقاضا) آن کمککننده است. با توجه به اهمیت نسبی انرژی برق در سبد انرژی مصرفی کشور، در این پژوهش روند مصرف برق در ایران مدلسازی و پیشبینی شده است. عوامل و متغیرهای مؤثر بر روند مصرف برق کشور بر اساس مطالعههای پیشین شناسایی شده و دادههای مربوطه طی دورۀ ۱۳۵۷ تا ۱۴۰۰ برای ساخت مدلهای پیشبینی جمعآوری شده است. در پیشبینی روند مصرف برق از مدل و روشهای متعددی ازجمله روش استفاده از شاخصهای ساده، شدت مصرف انرژی، خط روند مصرف، مدل رگرسیون و شبکۀ عصبی استفاده شده است. نتایج تخمین مدل رگرسیون نشان میدهد روند مصرف برق در کشور تحت تأثیر درآمد سرانه و مصرف دورۀ قبل است و از لحاظ آماری سایر متغیرها مانند قیمت انرژی، دمای هوا و بارندگی اثر معنادار بر روند آن نداشته است. مصرف برق طی سالهای ۱۳۵۷ـ 1400 تقریباً 14/22 برابر شده و رشد متوسط سالیانۀ آن 49/7 درصد است که بر اساس این پیشبینی مصرف برق برای سال ۱۴۰۵ برابر با ۴۵۵۶۰۳ هزار مگاوات است. در حالی که پیشبینی مصرف برق در این سال با مدل رگرسیون برابر ۳۶۸۹۵۹ هزار مگاوات است. مقایسۀ نتایج پیشبینی مصرف برق نشان میدهد دقت پیشبینی مدلها و رویکردهای مختلف یکسان نیست و روش رگرسیون میزان خطای اندازهگیری کمتری نسبت به دیگر روشهای مورد بررسی در پیشبینی روند مصرف برق دارد.