احیای رودخانه زایندهرود: واکاوی فرصتهای باقیمانده
نویسندگان
1 استادیار گروه توسعه روستایی، دانشکده کشاورزی، دانشگاه صنعتی اصفهان، اصفهان، ایران.
doi
چکیده
هدف این نوشتار، پرداختن به چالشهای اصلی رودخانه زایندهرود و سپس ارائه تحلیلی از چرایی این چالشها و درنهایت، پیشنهاد راهبردهایی برای اصلاح جهتگیریهای موجود است. مهمترین چالش حوضه زایندهرود ساماندهی رودخانه و کنترل برداشتها در حوضه است که این موضوع با تعیین سهم و اولویت استفاده کنشگران و کاربریهای مختلف در کلیه نقاط حوضه و در شرایط آبی مختلف گره خورده است. همچنین، تداوم مشکلات این رودخانه فراتر از کمبود فیزیکی آب و حکمرانی ناکارامد آب است و کاوش بیشتر در بستر اقتصادی، اجتماعی و سیاسی ایران را میطلبد. بنابراین، مقصر جلوه دادن حکمرانی آب، آدرسدهی غلط است. مهمترین راهبرد برای گذار به وضعیت تعادلی جدید، جاریسازی جریان حداقلی ولی دائمی رودخانه به صورت طبیعی در فرایندی گام به گام و رفت و برگشتی است. جاری ﺑﻮدن آب ﻫﺮ ﭼﻨﺪ ﮐﻢ، میتواند ﻧﻤﺎدی از امکان ایجاد تغییر و نیروی محرکۀ ظرفیتسازی برای ساماندهی رودخانه و کنترل برداشتها از آبهای سطحی و زیرزمینی باشد.
