فهرست نشریات علمی دسترسی آزاد ایران

گرمایش سامانه‌ی اقلیمی الگوهای بارش و دما را تغییر می‌دهد. در این مطالعه روش پس‌پردازش مقیاس‌بندی خطی برای تصحیح اریبی برونداد هشت مدل اقلیمی (GCM) از مجموعه‌ی مدل‌های فاز ششم پروژه‌ی مقایسه‌ی مدل جفت شده (CMIP6) به کار رفت. همچنین عملکرد این مدل‌ها برای شبیه‌سازی دما و بارش در دشت همدان-بهار در دوره‌ی تاریخی 1990 تا 2014 ارزیابی شد. براساس نتایج حاصل، سه مدل CMCC-ESM2، MIROC 6 و NorESM2-MM که دارای کمترین مقدار میانگین مربع خطای ریشه و بیشترین مقادیر کارایی نش-ساتکلیف و ضریب همبستگی بودند انتخاب و از میانگین برونداد آن‌ها برای پیش‌نگری فراسنجه‌های بارش و دمای کمینه و بیشنه برای سه دوره‌ی 25 ساله در آینده تحت سه سناریوی خوش‌بینانه (SSP1-2.6)، میانه (SSP2-4.5) و بدبینانه (SSP5-8.5) استفاده شد. براساس یافته‌ها روش مقیاس‌بندی خطی عملکرد مناسبی را برای ریزمقیاس‌نمایی مدل‌های گزارش ششم دارا می‌باشد. همچنین با توجه به پیش‌نگری‌های اقلیمی، در همه‌ی دوره‌های زمانی عمدتاً بارش در فصل‌های تابستان و پائیز کاهش و در فصل بهار افزایش می‌یابد. بیشترین مقدار متوسط کاهش بارش در هر سه دوره در تابستان تحت سناریوی SSP5-8.5 و به مقدار 61 درصد رخ داد. همچنین دمای کمینه و بیشینه در هر سه دوره و تحت هر سه سناریو، افزایش خواهد یافت. بیشترین افزایش دما مربوط به فصل زمستان و ماه‌های ژانویه و فوریه می‌باشد. پیش‌نگری فراسنجه‌های اقلیمی با استفاده از مدل‌های برگزیده در این مطالعه می‌تواند مبنایی برای برنامه‌ریزی و مدیریت منابع آب و توسعه‌ی اقدامات لازم برای سازگاری با تغییر اقلیم در منطقه‌ی همدان-بهار باشد.