طراحی نگاشت‌شناختی زیست‌بوم صادرات کالاهای صنعتی بخش خصوصی مبتنی بر چشم‌انداز شبکه‌های چند بازیگره (مورد مطالعه: شرکت‌های کوچک و متوسط)

نویسندگان

1 دانشجوی دکتری، سیاستگذاری بازرگانی، دانشکده ادبیات و علوم انسانی، دانشگاه گیلان, رشت، ایران.

2 دانشیار، گروه مدیریت، دانشکده ادبیات و علوم انسانی، دانشگاه گیلان، رشت، ایران.

3 استادیار، گروه مدیریت، دانشکده ادبیات و علوم انسانی، دانشگاه گیلان، رشت، ایران

4 دانشیار، گروه مدیریت، دانشکده ادبیات و علوم انسانی، دانشگاه گیلان، رشت، ایران.

doi
چکیده

هدف این پژوهش، طراحی‌زیست‌بوم ‌صادرات ‌صنعتی در سطح شرکت‌های کوچک و متوسط است تا این بنگاه‌ها نیز بتوانند نقش پر‌رنگی در رشد اقتصادی کشور داشته باشند. مبتنی بر ادبیات‌ پژوهشی 15 بازیگر اثرگذار بر عملکرد صادراتی بنگاه‌های صنعتی شناسایی شدند و رابطه میان آنها به‌وسیله یازده خبره از وزارت صنعت، معدن و تجارت و اتاق بازرگانی ایران (که به‌صورت نمونه‌گیری‌قضاوتی انتخاب شدند) از راه روش نگاشت‌شناختی علّی و نرم‌افزار یوسینت بررسی و تحلیل شدند. بازیگران اثرگذار بر عملکرد صادرات صنعتی بخش خصوصی در شرکت‌های کوچک و متوسط در چهار خوشه هژمونی ‌دانشی، فرهنگ ‌تولید، دیپلماسی ‌بازار و ساختار‌ انسانی بنگاه نیز دسته‌بندی شدند. سه خوشه اول تعامل دو‌طرفه و قوی با یکدیگر داشتند. خوشه ساختار انسانی بنگاه نیز به‌عنوان یک عنصر زیرساختی مستقل بر خوشه‌های هژمونی ‌دانشی و فرهنگ ‌تولید مؤثر است. بنگاه‌ها باید برای دستیابی به عملکرد صادراتی بالا بر تمام این چهار خوشه تمرکز کرده و برای هرکدام از آنها، راهبردهای منحصر‌به‌فردی طراحی و پیاده‌سازی کنند. بی‌توجهی به هریک از این چهار خوشه سبب پایین‌آمدن عملکرد صادراتی شرکت‌ها می‌شود. خوشه‌های دیپلماسی ‌بازار و فرهنگ ‌تولید، مفاهیم بدیعی به‌نظر می‌رسند که نیاز است تا شرکت‌ها برای کسب عملکرد صادراتی بالا، در این حوزه‌ها آموزش ببیند.